“Një nga më të mëdhenjtë shkrimtarë europianë, Ismail Kadare, flet për temat më delikate dhe ndarjet midis serbëve dhe shqiptarëve, mbi urrejtjen e zgjatur, zemërimin dhe mllefin, mbi miqësinë dhe moskuptimet me shkrimtarët serbë, mbi shtrembërimet e historisë, që e kapërcen dramën ballkanase, dhe për arsyen përse ishte dashur që Serbia të ishte e para që ta njihte Kosovën”. 

Keshtu citon ne nje shenim redaksia e revistës “NIN”, revista me e rendesishme ne Serbi per shkrimtarin Ismail Kadare qe u intervitua nga gazetarja, Branka Bogavac.

Ju jeni një nga shkrimtarët më të njohur të botës sot. Ka gati dyzet vjet që e keni fituar këtë status, sidomos në Perëndim, por, kohët e fundit, edhe në vendet e ish-Lindjes. Kritika botërore është treguar bujare me ju. Krahasimet me Homerin, Danten, Kafkën nuk mungojnë. Këto vlerësime tepër të larta për veprën tuaj, për rolin emancipues të saj a i përjetoni edhe si një rritje përgjegjësie përpara opinionit të vendit tuaj, atij ballkanik dhe atij botëror? 

Së pari desha t’ju theksoj se unë jam shkrimtar dhe përgjegjësia ose jo përgjegjësia ka lidhje, në radhë të parë, me letërsinë. Të tjerat janë rastësi. Nuk jam kundër rolit zbutës, emancipues të letërsisë, por desha të them se nuk është letërsia ajo që mund të ndreqë problemet e kësaj bote. Ndoshta mund të ndodhte kjo, me kusht që letërsia të prishte veten e vet... Vura re se në listën e pyetjeve tuaja, ka disa për çështjet e sotme, sidomos ato në Ballkan. Unë ju kuptoj dhe nuk jam kundër t’ju përgjigjem, veç do t’ju lutesha t’i merrni fjalët e mia brenda kushtëzimit që përmenda më lart. 
Që të jem më i rrokshëm: ju përmendët pak më lart disa emra të mëdhenj, çka sot do të ishte kënaqësi për çdo shkrimtar. Por krahasimet, përveç që gjykohen shpesh si të pasakta, qëllojnë të jenë edhe të rrezikshme. Ja, për shembull, pak njerëzve iu shkon ndër mend se Homeri ka qenë i pari dhe për fat i vetmi kolos i poezisë që s’kishte as më të voglën rezervë kundër luftës! Sipas ligjeve të sotme, do të ndalohej kudo. Dhe kjo që sapo thashë s’është aspak fantazi, ngaqë disa ditë më parë u hap lajmi se OKB-së iu kërkua të ndalonte, për arsye të ngjashme, Dante Aligierin! Natyrisht që do të ishte mirë që OKB-ja, më shumë se të fantazonte kundër poetit, të lexonte si duhej Danten, për të mësuar prej tij se si duhen dënuar krimet kundër njerëzimit, gjë që Dante e ka bërë më mirë se ajo! 

Ju keni botuar një ese të rëndësishme “Mosmarrëveshja”, e cila është konsideruar me të drejtë si një nga majat e mendimit shqiptar. Ky libër, duke folur për “raportet e vështira të shqiptarëve me vetveten”, trajton gjerësisht raportet e popujve të Ballkanit me njëri-tjetrin, me Europën, si dhe të kësaj të fundit me ta. Në këtë libër ju jeni i ashpër me vendin tuaj, por po ashtu me fqinjët e tij ballkanas, me grekët, serbët, osmanët, shkurt, me të gjithë. Është si një pasqyrë e pamëshirshme që ju vini përpara të gjithëve. A mendoni se kolegët tuaj ballkanas do të ndërmerrnin të njëjtin aksion ndaj popujve të tyre? 

Do ta dëshiroja shumë një gjë të tillë. Do të ishte e mirë për të gjithë ne. Më lejoni të përsëris idenë se ka një të mirë të përbashkët dhe ka një të keqe të përbashkët në Ballkan. Pikërisht këtë ne jemi të paaftë tani për tani ta dallojmë. Mendjet tona janë kapur ende nga kurthet e vjetra: e keqja jote është e mira ime. Dhe e kundërta. 

Klasat politike në Ballkan e kanë vështirë të dalin nga ky kurth. Ato nuk kanë as aftësinë e as vizionin për një gjë të tillë. Ata kalojnë nga krekosja nacionaliste, në përulje kozmopolite. Europa e bashkuar nuk e ka lehtë të merret vesh me gadishullin e vet problematik. Por ndoshta s’duhet t’i vëmë edhe shumë faj. Të mos harrojmë se ajo ka edhe tre gadishuj të tjerë veç vetes! 
Të kthehem te çështja e Europës. Ndjesia për të është disi e ndryshme te ballkanasit. Është i njohur admirimi i pakusht i shqiptarëve për Europën dhe SHBA-në. Kjo ndoshta vjen ngaqë humbjen e Europës ne e kemi përjetuar më tragjikisht se të tjerët. Qysh në vitet 30-të një poeti ynë ka shkruar se ne “e duam Perëndimin me një dashuri tragjike”. Ky tragjizëm u theksua gjatë izolimit komunist. Ju, sllavët e Ballkanit, jeni më të përmbajtur, dhe kjo ndoshta vjen se ju bashkë me Europën keni familjen sllave, ndërsa ne s’kemi fis tjetër. 
Këtu do të shtoja se admirimi nuk mjafton pa mirëkuptimin. Mendoj se ballkanasit duhet të ndihen të nderuar që Europa merret seriozisht me ta. Natyrisht që Europa me përmasat e saj kontinentale mund të krijojë keqkuptime. Mendoj se një nga keqkuptimet ose më saktë një nga keqinterpretimet e mendimit europian mund të jetë marrëdhënia e çdo vendi me vetveten. Duket sikur, për të shmangur rrezikun e nacionalizmit, që është vërtet një rrezik për këdo, e sidomos për Ballkanin, Europa përkrah njëfarë shkombëtarizmi. Me fjalë të tjera, duket sikur ajo na thotë: të këqijat tuaja vijnë ngaqë e doni më shumë se ç’duhet vendin tuaj. Mendoj se këtu është keqkuptimi. E keqja nuk vjen ngaqë ballkanasit e duan shumë kombin, por ngaqë e duan keq. Po ta donin vërtet vetveten, do t’i donin edhe të tjerët. Rrjedhimisht, këshilla e Europës do të duhej të ishte: s’është puna ta doni më pak veten, por ta doni më mirë. Këtë pak a shumë kam trajtuar, ndër të tjera, në librin e fundit. 

Ju keni hyrë në letërsinë europiane dhe botërore, duke u nisur nga Gadishulli ynë Ballkanik. A është i mallkuar Ballkani për keqkuptime? 

Mendoj se nuk ka as zona e as popuj të mallkuar. Nuk jemi ndonjë planet shtrigash për ta marrë seriozisht një gjë të tillë. Thirrja e njohur ¬“qenkemi të mallkuar” është dykahëshe. Ana pozitive e saj është ajo e protestës. Ana negative, dorëzimi para së keqes. 

Pse ju nuk e keni konsideruar asnjëherë veten si disident? 

Sepse kështu është e vërteta. Për fat të keq, spekulimet me fjalën “disidencë” janë të pafundme. Disidencën, kundërshtimin publik të një rendi, doktrine apo shteti Shqipëria komuniste nuk e ka njohur. Nuk dëshiroj të merrem me pse-në e kësaj dukurie, sepse letërsia nuk ka nevojë për këtë. Letërsia si një botë paralele, pra e pavarur, ka ligjet dhe paktet e saj, që ndryshojnë nga ato të shoqërisë. Do të përsëris vetëm njërën, mosnjohjen e votës, bazën e demokracisë. Ngaqë nuk zgjidhen me votim, shkrimtarët s’kanë detyrime të veçanta, politike, zgjedhore, ndaj askujt, veç ndërgjegjes së vet. Në qoftë se do të kishin një tejçim (transferim) të tillë parimesh, një pjesë e letërsisë antike dhe asaj të mesjetës do të përjashtohej nga tempulli, për arsye të emancipimit të munguar. (Dënimi i vonë i skllavërisë në Europë, ose heqja e bujkrobërisë në Rusi, më 1860!) Siç po e shohim s’është vetëm Dante Aligieri që ka probleme. Ç’do të bënim me të tjerët? Ç’do të bënim, për shembull, me një shkrimtar jo fare gjenial, por sidoqoftë të madh si Turgenjevi, i cili hynte e dilte në sallonet e Parisit, por ndërkaq andej nga Rusia e largët, vinte lajmi se kishte nja pesë mijë bujkrobër në çifligun e vet!? 

Në librat tuaj, sidomos te “Mosmarrëveshja”, ju përfshini të gjithë kulturën e këtij rajoni, historinë, pasionet, folklorin, politikën dhe fatkeqësitë e tij. Nga vijnë gjithë këto konflikte? 

Këto pyetje bëhen kudo nga shumë njerëz, nga shumë zyra, në shumë gjuhë. Në pamje të parë duken shumë të thjeshta, shumë të qarta, madje krijojnë padurim për t’u dhënë përgjigje. Mirëpo fill pas kësaj, vjen përshtypja e dytë: prapa qartësisë befas bie mjegulla e dyshimit: kur gjërat janë kaq skandalisht, kaq mizorisht të qarta, pse nuk vjen zgjidhja? Çfarë na pengon? 
Në një mbledhje ndërkombëtare shkrimtarësh në Zvicër, pas rënies së komunizmit, më kujtohet një shkrimtar që priste me padurim të merrte fjalën, për të rrëfyer për vendin e vet ish-komunist. Ditën e dytë, kur i erdhi radha të fliste, befas pati një hutim e një tronditje, shkaku i së cilës kishte qenë lajmi i porsambërritur nga vendi i vet për një manifestim studentësh nën parullën çoroditëse: “Poshtë populli!”. 
Më vjen ndër mend kjo sa herë dëgjohen thirrjet pesimiste për Ballkanin pa të ardhme. Ato përsëriten shpesh, gati-gati si një propozim që i ngjan atij të studentëve të lartpërmendur, me parullën “Poshtë ballkanasit!” ose “Në djall ballkanasit, bashkë me ëndrrën e tyre europiane!”. 
Kam qenë gjithmonë kundër këtij lloj cinizmi, të shoqëruar me ca erëza nazike, për t’u bërë më i përtypshëm. Ne jemi këtu për tjetër gjë. Në radhë të parë, për të bërë të kapshme idenë se ç’është përparimi i njerëzimit, pjesë e të cilit është përparimi ynë ballkanik. 
Ne me vështirësi po ndahemi nga ca ëndrra të marra, ca misionarizma qesharake. Ne e kemi vështirë të kuptojmë se s’ka popuj misionarë në Ballkan dhe s’besoj të gjenden të tillë kurrkund. Se misionarizmi grek, që e ka mendjen ende te çlirimi i Kostandinopojës, është po aq qesharak sa ai serb, që synon distancën Beograd-Tokio, dhe se po aq, në mos më qesharak se këta të dy, ka qenë misionarizmi shqiptar për mbrojtjen e marksizëm-leninizmit në shkallë planetare. 
Tabloja e gadishullit sot, sa ç’duket e ndërlikuar mund të jetë e thjeshtë. Në Ballkanin e tkurrur, të sotëm, pas vetëtërheqjes së Sllovenisë e të Kroacisë (nganjëherë Rumanisë gjithashtu i duket se është tërhequr), janë tre popuj që e mbajnë veten dhe, me sa duket, ashtu janë vërtet, si më të pashmangshmit: grekët, shqiptarët, sllavët. Nuk janë vetëm tre popuj bashkë në zonat e veta, por janë tri qytetërime, me tri kultura, me tri gjuhë (madje secila me alfabetin e vet: latin, cirilik dhe grek). Ballkanet nuk mund të përfytyrohen, qoftë dhe pa njërin prej këtyre përbërësve. Të ngulur prej shekujsh në këtë rajon të Europës, ekzistenca e asnjërit prej tyre nuk mund të kushtëzohet prej tjetrit. Në rast ndërlikimesh, me hir apo me pahir, jemi të detyruar të merremi vesh. 
Ju duket një vizion i zymtë? Mendoj se ajo që kemi përjetuar para ca vitesh nuk ka qenë më pak e frikshme. 
Që t’i kthehemi një vizioni më shpresëdhënës, duhet thënë se një drejtpeshim ka qenë vendosur megjithatë historikisht në Ballkan. Sot, në kushtet e Bashkimit Europian, tutor i pranuar prej të gjithëve, ky drejtpeshim është shumëfish i siguruar. 
Që të rikthehem te treshja drejtpeshuese ballkanase: greke, sllave, shqiptare, besoj se jeni në një mendje me mua se askush nga këta tre popuj, për asnjë arsye e për asnjë rrethanë nuk mund të shkulet prej gadishullit problematik. Gjithë puna është që kjo të kuptohet. Pra, pyetja mund të shtrohet thjesht: a kuptohet kjo? 
Është lehtë të thuash po. Ndërkaq, më vështirë është që të guxosh të zbresësh në thellësi, për të gjetur rrënjët e së keqes dhe kjo jo për të ringjallur mllefe të vjetra, por për t’i prerë ato. 
Ka një doktrinë në Ballkan, një draft të vitit 1938, që kërkon haptas dëbimin e njërit prej këtyre tre popujve prej gadishullit. Ky draft është shkruar prej një akademiku të njohur me emrin Vasa Çubrilloviç dhe titullohet: “Dëbimi i shqiptarëve”. 
Në këtë program, bashkë me idenë se jeta e kombit serb nuk do të ishte e sigurt asnjëherë përbri shqiptarëve në Ballkan, e vetmja zgjidhje jepej dëbimi i këtyre të fundit. Ky dëbim duhej të niste me shqiptarët e Kosovës. 
Ka shumë vite që e kam lexuar këtë draft. Nuk di ndonjë rast që të jetë dënuar në Jugosllavi e më pas në ish-Jugosllavi. Një projekt kriminal i padënuar është më i rrezikshëm se një organizatë e fshehtë terroriste. Më 1999, pra 60 vite më pas, gjithë bota pa vënien në jetë të këtij projekti: “dëbimin e famshëm” të shqiptarëve, çka ishte edhe shkaku që Jugosllavia u ndëshkua. 
Dënimi i rrënjëve të së keqes është i detyrueshëm për të gjithë. Në qoftë se do të zbulohej një doktrinë e ngjashme në vendin tim, në Shqipëri, do të pranoja publikisht jo vetëm turpin për mosdënimin e saj, por edhe turpin për vonesën e dënimit. 

Të kthehemi te keqkuptimet, te roli i shkrimtarëve. Ju keni pasur rastin të njiheni me shkrimtarë nga ish-Jugosllavia, serbë, kroatë, malazezë. Keni folur me ta, keni këmbyer mendime. Ç’mund të na thoni më tepër? 

Me sa duket, shkrimtarët gjithashtu nuk janë engjëj. Nuk përjashtohet që në zona të tilla pasiononte si gadishulli ynë, ata gjithashtu ndonjëherë mund ta humbin orientimin. Po e theksoj fjalën ndonjëherë. Pra, është fjala për humbje të përkohshme dhe asnjëherë për orientim themelor. Nuk e kam pasur të vështirë të takoj shkrimtarë jugosllavë, të flas me ta, madje kam pasur miqësi, si në rastin e më të njohurit prej tyre në Perëndim, Danilo Kish. Jemi miqësuar qysh në vitin 1984, në një forum ndërkombëtar shkrimtarësh. Në atë kohë, Titoja kishte vdekur, kurse E. Hoxha ishte ende gjallë. Danilo Kish përfaqësonte shkrimtarët jugosllavë, unë ata shqiptarë. Ndërkaq, armiqësia shqiptaro-jugosllave ishte në lulëzim (nëse fjala “lulëzim” mund të përdorej për armiqësinë). Kjo nuk na pengoi të miqësoheshim, aq sa, gjatë një shëtitjeje me anije, një koleg francez apo gjerman tha se nuk po iu besonte syve që një shkrimtar shqiptar e një jugosllav kishin më shumë se një orë që jo vetëm bisedonin si dy miq, por edhe buzëqeshnin. 
Një tjetër shkrimtar me të cilin kam këmbyer pikëpamje, por pa u takuar kurrë, ka qenë Vuk Drashkoviçi. Mund të them se aq sa ç’jam marrë vesh me Danilo Kishin për gjithçka, po aq s’jam marrë vesh me Drashkoviçin për asgjë. Një letër e hapur e tij, e vitit 1987, në gazetën “Le monde diplomatique” të Parisit, ka qenë hapja e një polemike pesëmbëdhjetëvjeçare, ndoshta ende të pambyllur sot midis nesh. Drashkoviçi, me sinqeritet, siç thoshte, si kolegu kolegut, më këshillonte të hiqja dorë nga pikëpamjet e mia për çështjen e Kosovës, shkurt të hiqja dorë, sipas tij, prej ashpërsisë, rebelëve, prishësve të paqes, shkatërruesve të kulturës, vrasësve të Pushkinit (!) etj., etj. Përgjigjja ime, pa qenë ndonjë model i elegancës, ishte në kundërshtim të plotë me të. Në fund, shkrimet tona mbylleshin me shpresën se Europa do të besonte njërin dhe nuk do të besonte tjetrin. Në të vërtetë, ashtu edhe ndodhi. 
Midis këtyre dy rasteve të skajshme, kam njohur shkrimtarë të tjerë të ish-Jugosllavisë, me pikëpamje të njëjta ose të kundërta me të miat. Shkrimtari më asnjanës, ai që, si të thuash, qëndronte në mes, ishte Milorad Paviç. E kam takuar disa herë, por ai fliste aq pak, saqë ishte e vështirë t’ia kuptoje qëndrimin. Në krye kam menduar se ruajalistët, si ai, flisnin zakonisht pak. Pastaj kujtova se ndoshta nuk bisedonte me mua për shkak të etnisë. Kur një koleg gjerman na prezantoi më në fund, ai tha veç një fjalë: “ju njoh”. Por edhe fjalë mund ta merrje si të doje, për mirë ose për keq. Me një fjalë, asnjanësi e pastër!

Me ç’mënyrë mund t’i ndihmojmë këta dy popuj që të zgjidhin konfliktet e tyre? Përse artistët dhe shkrimtarët nuk shërbejnë si ndërmjetës (urë) ndërmjet tyre? 

Siç e thashë edhe më parë, letërsia mund të ndihmojë, por ajo ka nevojë për një kuptim bazik të gjërave. 
Çështja është sa e ndërlikuar, aq e thjeshtë. 
Kosova është një vend i banuar nga një shumicë shqiptare. Dihet se në planetin tonë, vendet, trojet, qytetet nuk përcaktohen as nga drurët, as nga kaprojtë, as nga ndonjë shenjë tjetër që ndodhet sipër tyre, por nga njerëzit. Shkurt, toka dhe njerëzit mbi të shkojnë bashkë. Kosova banohet nga shumicë shqiptare, rrjedhimisht, në të gjitha kuptimet ajo konsiderohet në radhë të parë shqiptare. Ndërkaq, ka një vizion që e kundërshton këtë. Sipas tij, Kosova është serbe, pavarësisht se njerëzit i ka shqiptarë. Te kjo mospërputhje e ka burimin gjithçka. Për fat të mirë të njërës palë dhe për fat të keq të tjetrës, mospërputhja është e pandreqshme. Ka qenë një kohë kur ajo lejohej, por ajo ishte koha e kolonive. Siç e dimë, ajo kohë ka vdekur përgjithmonë. Kosova ishte një koloni, një absurd i fundit në Europë. Ndaj dhe Europa ndërhyri me vonesë, por brutalisht, për të normalizuar një gjendje, koha e së cilës kishte mbaruar. 
Që të kthehem te mospërputhja: tokë-njerëz. Për ta përligjur atë është shpenzuar shumë energji, diçka për të cilën ballkanasit janë mjeshtra. Nuk është vendi në këtë intervistë për trajtimin e këtij ndërlikimi, që ende vazhdon. Fillon me rrënjët, më saktë me çështjen kush ka ardhur i pari në Ballkan e kush pas tij. (Me fjalë të tjera, ardhësi i parë të përcaktohet si zot i ligjshëm i truallit, e i dyti të shkojë ku të dojë!) Sa për argumente, këto ishin çështja e Kosovës si djep i Serbisë dhe kujtimi i luftës së Kosovës 1389. Të dyja lidheshin bashkë, por për të tjerat ishin jo fort bindëse. Trualli ku është bërë një betejë, qoftë edhe fatale për një popull, nuk mund të përcaktojë, qoftë edhe pjesërisht “djepin” e tij. Po të kujtojmë historinë e Europës, betejat më të mëdha janë bërë zakonisht në troje të huaja, betejat e Cezarit për shembull, ose Waterlo-ja, pa përmendur mongolët, të cilët ku ngryseshin, nuk gdhiheshin. Në rast të tillë, bota e sidomos Europa jonë do të kishte kaq shumë djepe, saqë do të bëhej lëmsh. Veç kësaj, beteja e famshme e Kosovës nuk është ajo që mësohet në një pjesë të shkollave të Ballkanit. Thelbi i saj është ndryshuar për t’ia përshtatur politikës së sotme. Janë ndryshuar, për shembull, pjesëmarrësit në aleanca, kush luftonte kundër kujt, që është thelbi i një lufte, e kështu me radhë. 
Motivi i dëbimit të një populli, i projektuar qyshkur, i padënuar asnjëherë, u shfaq lakuriq, i mbështetur në mënyrë skandaloze edhe tek ajo luftë, në kohën që duhej të ndodhte e kundërta: lufta e vitit 1389 mund të ishte baza e një miqësie historike. 

Zoti Kadare, ju keni qenë dakord për ndëshkimin e Serbisë? 

Po. Dhe ende sot ruaj të njëjtin mendim. E di që këto fjalë mund t’ju duken jo të njerëzishme, sidomos në gojën e një shkrimtari, por para se të nguteni, më dëgjoni deri në fund. 
Ndëshkimi i Serbisë ka qenë një dramë dhe si të tillë e kam menduar qysh në fillim. Më lejoni të përsëris diçka që kam përshtypjen se e kam thënë një herë. Kam qenë duke dhënë një intervistë direkt në TV-in shqiptar nga Parisi, pikërisht në kohën që nisi bombardimi. Kronika mund të gjendet lehtë, pra mund të vërtetohet. Gjatë intervistimit, gazetarja befas e ndërpreu të folurën, për të thirrur: ah, sapo erdhi lajmi, atje, në Serbi, ranë bombat e para... Dhe aty për aty shtoi: Ç’mund të thoni tani, në këtë çast, si një koment i parë... z. Kadare? Fjalët e mia të para ishin: kjo më trishton, shpresoja tjetër gjë.
Kjo ka qenë ndjesia e parë, jo veç e imja, por e përgjithshme. Asnjë shenjë triumfalizmi nuk pati në Shqipëri dhe, besoj në Kosovë, për këtë bombardim. Njerëzit ishin të shqetësuar, dhe ishte logjike. Do të kishte shkatërrime, do të kishte të vrarë, pa dyshim. Serbë në radhë të parë, por edhe shqiptarë. Gra dhe fëmijë, midis. Dhe prapë nga të dyja anët, ashtu siç edhe ndodhi në të vërtetë. 
Pyetjen ma kanë bërë disa herë gazetarët në ato ditë të paharrueshme. Arsyetimi im ishte ky: bombardimi ndëshkues ishte, pa dyshim, diçka tepër e trishtueshme. S’ishte e lehtë për një shkrimtar të thoshte “po” për një bombardim të tillë. Aq më tepër që të tillë deklaratë do ta bëja në Paris, e më pas në Strasburg. Por bindja ime nuk mund të ndryshonte. Përpara nesh po kryhej vërtet një gjë mizore, një bombardim nga ajri, por ky veprim i skajshëm mizor, po bëhej për të ndaluar diçka më të skajshme dhe më mizore: një masakër. Kështu u gjykua ajo që po ndodhte në Kosovë. Për ca rrethana tragjike, kjo ishte e vetmja mënyrë për të ndaluar të keqen. Historia e njerëzimit rrallë, tepër rrallë, ka njohur një bombardim të pashmangshëm, të nevojshëm. Por historia e njerëzimit nuk ka njohur kurrë një masakër të nevojshme. Ndaj, në mungesë të një zgjidhjeje tjetër, me shumë dhembje do të lejohej përdorimi i bombave. 
Ky ka qenë arsyetimi im. 

Mendoni se popujt e Ballkanit kanë nxjerrë mësime nga këto konflikte pa fund? 

Popujt ndoshta. Për elitat s’jam i sigurt. Sidomos ato politike. I ashtuquajturi emancipim i tyre është tepër i ngadaltë, për më tepër i cekët, shpesh i rrejshëm. 
Disa prej tyre mund të ndryshojnë stilin e të shprehurit, por thelbin kurrsesi. Për shembull, tani ata s’guxojnë të brohorasin për “spastrim etnik”, por kjo s’pengon të thonë: “nuk e lëmë Kosovën!” 

Ç’do të thotë kjo shprehje? Ç’ndryshim thelbësor ka shprehja “dëbimi i shqiptarëve” nga “nuk e lëmë Kosovën”? 

Kjo shprehje do të thotë se “ne nuk pranojmë përbri nesh një popull tjetër”. 
Këto deklarata nuk janë ato të bregliqenit Wansse të 1942-shit, por bëhen në mes të Europës së sotme, madje në prag të diskutimit për pranimin e Serbisë në EU. Nuk e di nëse zyrtarët e lartë europianë, baronesha Ashton për shembull, për të përmendur vetëm njërën prej tyre, janë në dijeni të këtij patetizmi. 
Keqkuptimet e thella kërkojnë zgjidhje serioze dhe jo sa për të larë gojën. Pyetja që shtrohet sot përpara një vendi ballkanik (në këtë rast, Serbisë) është: a e njeh ajo fqinjin shqiptar? 
Nëse e pranon, le ta njohë menjëherë. Nëse nuk e pranon, le të parashtrojë zgjidhjen e saj. Një Kosovë serbe? Por Kosova ndërkaq, siç e thashë, për nga njerëzit është shqiptare. Për nga toka është planetare. Për nga kujtimet serbo-shqiptare. 
Pyetja shtrohet fare thjesht: Ç’do të bëhet me shqiptarët sipas zgjidhjes serbe? Të kthehen në serbë? Të ikin? Të dëbohen? Ja, pra, u kthyem te fillimi me bomba. 
Jam i bindur se mendimi i heqjes dorë nga xanxa (obsesioni) i Kosovës është i pranishëm në shoqërinë serbe. Kjo është një gjë pozitive. Kjo është në të mirën dhe vetëm në të mirën e Serbisë. Është koha për një zëvendësim idesh. Më parë në një pjesë të Ballkanit përdorej shprehja çlirimi i Kosovës nga Serbia. S’është ndonjë çudi që tani të thuhet çlirimi i Serbisë prej Kosovës. Prej brengës për të, prej pengesës, prej pezmit, prej gjumit të prishur. 
Është jashtë çdo dyshimi se do të ishte pozitive njohja pa ngurrim e Kosovës. Madje, do të kishte qenë edhe më mirë sikur Serbia do të kishte qenë e para që ta bënte një gjë tillë!
Ju mund të qeshni, por e kam seriozisht. Disa vite më parë ndodhi një ngjarje, jo fort e komentuar, por e rrallë në historinë e moralitetit botëror. Portugalia, ish-sunduese e një vendi të vogël, Timorit lindor, pati një ndarje aspak idilike me të. Megjithatë, pas pavarësisë së Timorit, kur erdhi puna që ky i fundit pati një problem të brendshëm dramatik, Portugalia ishte e para dhe e vetmja që, midis shpërfilljes botërore, dha alarmin. Më shumë se një javë, shteti, parlamenti, gjithë shoqëria portugeze, u ranë kambanave që bota të ndihmonte ish-koloninë e saj. Portugalia e bëri këtë duke ndier një borxh moral për vendin që e kishte sunduar dikur. 
Krahasimet janë zakonisht të pasakta. Dy shtetet ballkanike, i vjetri, Serbia, dhe i riu, Kosova, e kanë më lehtë mirëkuptimin, qoftë edhe për arsyen se, ndërsa Portugalinë e ndanin nga Timori lindor mijëra kilometra, Serbinë nuk e ndajnë nga Kosova veç disa hapa. Dhe veç kësaj i përkasin të njëjtit kontinent europian. 

T’i kthehemi sërish pyetjes, cilat mund të ishin mënyrat e daljes nga ky ngërç? 

Njohja e së vërtetës. Në fundin e mijëvjeçarit, në Ballkan ndodhi një dramë. Kur një dramë mbaron, që ajo të mos përsëritet, fill pas uljes së perdes, duhet të ndodhë shqyrtimi i ngjarjes. Shqyrtim do të thotë, në radhë të parë, dënimi i fajit. Procesi kulmon me shqyrtimin e ndërgjegjes, çka do të thotë, me brerjen e saj, pra me pendimin. 
Në rastin e konfliktit të fundit ballkanik, procesi, për fat të keq, u ndërpre në mes. U ndëshkua faji me anë të bombave, por thelbi, ndërgjegjja fajtore, pothuajse nuk u prek. 

Cilat janë fajet e të dyja palëve në këtë konflikt? Fajet e serbëve, fajet e shqiptarëve

Ndryshe nga ç’mund të mendohet, nuk e kam fare të vështirë të flas për gabimet dhe fajet e shqiptarëve. Në mendimin shqiptar, në shtyp, në botime, në librat e mi, duke përfshirë edhe këtë të fundit, është folur kaq shumë për to, saqë mund të krijohet përshtypja se një nga mjeshtëritë që shqiptarët njohin më mirë është ajo e gabimeve. 
Në rastin e Kosovës, jemi të detyruar të jemi veçanërisht seriozë. Ndodhi një ndeshje e rreptë jo midis shtetit shqiptar dhe atij serb, por një ndeshje e këtij të fundit me shqiptarët e Kosovës, pra me gati një të tretën e kombit shqiptar. Kjo është veçantia e parë e kësaj lufte: një shtet kundër një popullsie, ose po të doni, një popullsi kundër një shteti. 
E gjitha kjo s’mund të përmblidhet në ca fraza drejtpeshuese të tipit: të dyja palët kanë kryer prapësira. Ky simetrizim nuk fsheh veç një racizëm të tërthortë, që i fyen të dyja palët: ç’mund të pritej nga një kacafytje ballkanikësh (për të mos thënë tribush). 
Drama e Ballkanit meriton një shqyrtim të thellë dhe kjo aspak për të poshtëruar ndonjërin prej popujve, por përkundrazi, për respekt ndaj të gjithëve, duke përfshirë natyrisht edhe popullin serb. 
Drejtësi, në radhë të parë, do të thotë përpjesëtim. Përpjesëtimi i fajit, i goditjes, i kundërgoditjes hakmarrëse e kështu me radhë. Secila palë të përgjigjet për krimet e veta. Ju kujtoni se kam ndonjë arsye të më dhimbsen kriminelët e vendit tim? Po ju them të kundërtën: janë ata që më së shumti e kanë dëmtuar dhe po e dëmtojnë vendin të cilit i përkas, kulturën, gjuhën në të cilën unë shkruaj. 
Kemi ardhur këtu te thelbi i çështjes: hetim ndaj gjithkujt për gjithçka. 

Jam e bindur që ju e kuptoni fare mirë ndjeshmërinë e veçantë të serbëve lidhur me monumentet kulturore në Kosovë. Dhe ju e kuptoni, pa dyshim, dëshpërimin që shkaktoi djegia e tyre. 

Përgjigje 12. E kuptoj fare mirë dhe iu jap të drejtë. E keni fjalën për kishat serbe në vitin 2004. Së pari, pa asnjë lëkundje po them se ishte një akt monstruoz. Ndërkaq, po aq pa lëkundje po shtoj se përpara se të jetë një akt antiserb, ai ka qenë, në radhë të parë, një akt antishqiptar. Ishte goditja më e rëndë që iu bë Kosovës së lirë. Ishte një përpjekje për ta ftohur Kosovën me Europën, me gjithë aleatët perëndimorë. Për t’i bërë jehonë tezës së Millosheviçit se shqiptarët e Kosovës nuk luftonin për liri, por për besimin fetar. Për të shkaktuar tek europianët pendim për ndërhyrjen në Kosovë. 
E kam dënuar qysh në minutën e parë këtë barbari. Shumica dërrmuese e kombit shqiptar, kudo që ai ndodhej, ishte logjike që do ta dënonte dhe ashtu ndodhi vërtet. Qeveria e Kosovës kërkoi ndjesë përpara opinionit ndërkombëtar dhe mori vendimin e menjëhershëm për rindërtimin e kishave të djegura. 
Ndërkaq, për një habi të madhe nuk kam dëgjuar të bëhet ndonjë hetim për këto djegie kaq të bujshme. Hetimi dhe kapja e fajtorëve do të ishin shumë të rëndësishme. Nga pala shqiptare u hodh dyshimi për një provokacion të rëndë. Historia jep shumë shembuj për provokacionet e shkaktuara me anë të djegies së tempujve. 
Një zhurmë jo më të vogël ka shkaktuar çështja e trafikimit të organeve. Për këtë ka një hetim, por ai po zvarritet. Jam i sigurt se shqiptarëve normalë nuk do t’u vinte fare keq të kapeshin e të dënoheshin ca djegës kishash fanatikë, ose ca sadistë a psikopatë që merren me trafik organesh. Si në çdo popull, midis shqiptarëve ka provokatorë, mjafton të kujtoj vrasësit e dy aviatorëve amerikanë në Frankfurt. A mund të përfytyrohej që shqiptarët do të miratonin shqiptarin kriminel që vrau dy ushtarakë aleatë, nga ata që ndihmuan Kosovën? 
Ndërkaq, hetimi dhe dënimi i krimeve nuk mund të bëhet jashtë një vizioni të plotë të dramës. Bota është tmerruar nga 800 foshnjat shqiptare nën pesë vjeç, të vrara me thikë gjatë konfliktit. Të dhënat e botuara në shtypin anglez dhe francez nuk janë të ndonjë shqiptari, por të gazetarit serb Miroslav Filipoviç. Nuk po zgjatem me mijëra përdhunimet, me tmerre të tjera. 
Procesi duhet të bëhet ndaj gjithkujt, për gjithçka. 

Keni folur disa herë për ndihmesën e kulturës në të gjitha këto çështje. Por kohët e fundit jeni kritikuar në shtypin shqiptar për një qëndrim jo luajal ndaj gjuhës serbe. 

E di këtë gjë. Për t’i thënë gjërat haptas, jam kritikuar për diçka, e cila, edhe po të ishte pjesërisht e vërtetë, tingëllonte kaq monstruoze, saqë do të më njolloste me turp për tërë jetën. Nuk do të merrem me shpifjen vulgare të dy zuzarëve shqiptarë. Mjafton t’ju them se jam një shkrimtar i njohur botërisht, dhe nëse do të lëshoja andej-këndej thënie të tilla raciste, do të më ishin mbyllur dyert gjithkund. 
Kam nderim për gjuhët e njerëzimit, sepse ato janë, veç të tjerash, atdheu im i dytë, në të cilin unë jetoj natyrshëm, ashtu si midis popullit tim. Një arsye më tepër është se, si përdorues i gjuhës shqipe, të vetmes gjuhë në Europë, që u ndalua me dekret prej shtetit osman, kam një dhimbsuri të veçantë, gati gjenetike, për të. Kjo ndjesi vetvetiu është shtrirë mbi gjuhët fqinje, të cilat, edhe pse më pak se shqipja, kanë përjetuar kufizime prej të njëjtit pushtues. 
Për shkak të rusishtes, që e njoh mirë, ngaqë kam qenë student në Moskë, kuptoj pak serbisht. Më lejoni t’ju them se si profesionist, pra si njohës i universit gjuhësor, midis familjes së gjerë sllave, e çmoj serbishten si një nga idiomat më të përshtatshme për rrëfimin letrar. Sipas meje, kjo ndoshta vjen nga përkitja e hershme e kësaj gjuhe me përmasën misterioze, transcendentale, që antikiteti gjuhësor i gadishullit e ka pasur me tepri. 

Në veprën tuaj, ju keni shumë motive antike, si dhe një libër për teatrin grek, të përkthyer në disa gjuhë të botës. Raportet e Shqipërisë me Greqinë fqinje, kanë qenë nxitëse apo frenuese në këtë rast? 

Raportet kanë qenë përgjithësisht frenuese, si gjatë komunizmit, ashtu dhe sot, pas rënies së tij. Shqipëria me Greqinë nuk kanë qenë asnjëherë fqinjë shembullorë. Popuj të vështirë, mosdurues ndaj njëri-tjetrit, të pamësuar të bëjnë lëshime, që i janë përgjigjur ashpërsisë me ashpërsi, krekosjes me krekosje, racizmit me racizëm. E megjithatë, nuk i përmenda këto për t’i bërë jehonë klishesë së njohur për ballkanasit e pandreqshëm. Do të besoja të kundërtën. I përmenda këto për të thënë se, pavarësisht këtij acarimi shekullor, logjika e jetës i ka çuar këta dy popuj drejt një ideje shpëtuese që u përmend në fillim të kësaj interviste. Ideja shpëtuese është bindja se asnjëri nga këta dy popuj nuk e shkatërronte dot tjetrin. Heqja dorë prej iluzionit të mbrapshtë të mposhtjes së tjetrit, kaq qenë hapi më i madh drejt pozitivitetit në Ballkan. 
Sa për motivet antike në veprat e mia, qoftë gjatë komunizmit, qoftë pas tij, ato nuk janë trajtuar për të ndrequr punë politikisht, e aq më pak për të prishur. Letërsia botërore është vetvetishëm pozitive, ndërtuese. Si shkrimtar jam veçanërisht i ndjeshëm nëse në një ceremoni zyrtare të një vendi fqinj do të mallkoheshin shkronjat e alfabetit që përdor. Kjo ka ndodhur, por kjo s’më krijon asnjë ndjesi negative ndaj letërsisë antike të këtij vendi. Përkundrazi, edhe ajo vetë, dy mijë e ca vjet më parë, e ka dënuar këtë barbari të ardhshme. Ndaj unë, dhe jo vetëm unë, por të gjithë ne, shkrimtarët e sotëm ballkanas, e quajmë, e ndiejmë letërsinë antike si aleaten tonë të madhe kundër mbrapshtisë. 

Në një intervistën tuaj ku keni folur për admirimin tuaj ndaj letërsisë antike greke, pyetjes se a do të mund të shkruanit, po ta sillte rasti, diçka të ngjashme për poezinë e fqinjëve serbë, i jeni përgjigjur pozitivisht. Madje keni shtuar se do ta konsideronit një gjë të tillë si një përkryerje të ndërgjegjes suaj krijuese. I përmbaheni ende sot këtij pohimi? 

I përmbahem plotësisht. Ndoshta kjo përgjigje do të shkaktonte një nënqeshje mosbesuese. E megjithatë, po e përsëris pohimin tim. Unë shpresoj se në këtë zonë të Europës, do të vendoset më në fund qytetërimi europian. Dhe atëherë as pyetja juaj e as përgjigjja ime nuk do të tingëllonin befasuese.

237 Komente

Ka një doktrinë në Ballkan, një draft të vitit 1938, që kërkon haptas dëbimin e njërit prej këtyre tre popujve prej gadishullit. Ky draft është shkruar prej një akademiku të njohur me emrin Vasa Çubrilloviç dhe titullohet: “Dëbimi i shqiptarëve”. 
Në këtë program, bashkë me idenë se jeta e kombit serb nuk do të ishte e sigurt asnjëherë përbri shqiptarëve në Ballkan, e vetmja zgjidhje jepej dëbimi i këtyre të fundit. Ky dëbim duhej të niste me shqiptarët e Kosovës. 

Kadareja duket sikur le te kuptoje qe programi i Akademise Serbe te Shkencave sugjeron qe pas Kosovareve ti pervisheshin Shqiperitareve. Nderkohe Cubrilovic e thote qarte qe pa ndihem e Tiranes ky program ishte i veshtire per t'u realizuar. Imagjinoni pra se cfare llumi e ka pas qeverisur Shqiperine e  pavarur qe prej fillimit.

 Nderkohe Cubrilovic e thote qarte qe pa ndihem e Tiranes ky program ishte i veshtire per t'u realizuar. Imagjinoni pra se cfare llumi e ka pas qeverisur Shqiperine e  pavarur qe prej fillimit.

 

 

Dhe fatkeqesisht vazhdon. Dhe akoma me fatkeqesisht nuk ka shpresa qe ne Shqiperi te instalohet edhe per nje 20 vjecar te pakten nje qeveri apo nje klase politike qe ta kete te qarte ne thelb cfar eshte atdheu, cfar eshte patriotizmi dhe cfar eshte e mira per popullin.

I njejti llum e qeveris ende.   Llum komunist qe na shet diten e Jugosllavise (se republike federale socialiste ka 20+ vjet qe s'egziston, e u be tani nja 9 qe s'egziston hic) si feste kombetare.   Keta jane bashkepuntoret par ekselence qe Cubrilovici do deshironte ne Tirane.

I njejti llum e qeveris ende.   Llum komunist

Cer lesh llumi komunist kishte ne vitin 1938 or taj?

Kuptoje komentin tim tamam.  Llumi qe eshte bere absolutisht bythe e breke me sllavet jane pa dyshim komunistet.

Me pelqeu kjo intervista...flm.

Unë nuk e lexova gjithë intervistën, por po nisem që prej titullit. 

Mendoj i dashur "elitë e kompleksuar" smiley, se problemi qëndron prej këndvështrimit tuaj. Kadare si çdo shqiptar, mendon se duhet një autoritet i jashtëm të dënonte (me të drejtë) krimet e serbëve. Çka i shpëton atij, është se Serbia është dënuar tashmë! Ka të vetmin ish kryetar shteti të dënuar prej gjykatës ndërkombëtare në Hagë, prej Ballkanit, në këto 30 vitet e fundit. Askënd kryetar tjetër shteti nuk ka dënuar një gjykatë ndërkombëtare, përpos Millosheviçit. Serbia gjithashtu u bombardua e gjitha, iu shkatërruan assete kombëtare të rëndësishme etj. Ajo çka i mbetet Kaderesë parësisht shqiptar, është të thotë se pse... këtu përqëndrohuni: PËRSE NUK PËRFITOI SHQIPËRIA PREJ KËSAJ SITUATE? 

Do më thotë dikush, se për shkak të konjukturave, Shqipëria përfitoi, Kosova shpalli pavarësinë e vet të reduktuar, shqiptarët nuk vriten më prej serbëve etj. Po nuk përfitoi aq sa do duhej për ta tejkaluar Serbinë. 

Ka një koncept në menaxhim, që quhet "përbrendësimi i kostos". Kjo funksionon kështu: Në rast se një uzinë ndot ambjentin me aktivitetin e vet, atëherë kësaj i kërkohet që koston e ndotjes së ambjentit, ta përbrendësojë. Dmth të krijojë mundësi teknike që ndotja të trajtohet brenda strukturës së fabrikës (me filtra, makineri më të reja etj), dhe kjo të mos dalë jashtë. Dmth të parandalohet në burim ndotja. 

Këtë koncept, mund ta vendosim dhe në politikë, me efektin e përkundërt. Për-jashtësimi i kostos. Serbia ka patur strukturë dhe kapacitet që konfliktin ta trajtojë si mes saj si shtet, dhe një shteti, apo një kombësie tjetër. Duke e vendosur këtë si primare. Mirëpo, çfarë po ndodh në Shqipëri? Në Shqipëri ka një strukturë partiake, aktualisht në pushtet, që bën çfarë është e mundur që ta përbrendësojë konfliktin. Strategjia e nëndheshme e kësaj partie, është REVANSHIZMI. Këtu e 20 vjet, ka qënë po njësoj. Ka një kryetar shteti BURIM absolut dhe të padiskutueshëm, konfliktesh KOMBËTARE. Kështu që Ismaili le të vërë gishtin këtu një herë. 

Ke të drejtë, po ua heq ca peshën e fjalëve drejtuar nga mua Kadaresë. Të tjerat më duket qëndrojnë. smiley

 

Ideja e asaj qe thua qendron ne pergjithesi,por s'eshte ky rasti per t'ja rrasur Kadaresesmiley

Nëse ka gjë për t'i rrasur, është që nuk foli sa dhe si duhej në lidhje me 21 Janarin. Peshqit e vjetër e mbajnë mend. Po ti nuk ke qënë peshk atëherë ma do mendja. Mbase ishe zog a flutur, nuk e di. hihihi. 

 

Une flutur e zog jam gjithmonesmiley Po pervec kesaj me duket sikur kerkojme gjithmone shume nga Kadareja(te flas per 21 Janarin,per Gerdecin etj).Por eshte thjeshte shkrimtar.Asnje gje me teper.Intervista mu duk e guximshme dhe kur connect the dots,kam qene pergjithesisht dakort me qendrimet e tij.

Nuk e durokam dot ket te folmen prej nje qytetari europian model. Ket te qendrumin mbi palet. E mirekuptoj, por per aq kohe sa derrat nuk gjejne as forcen minimale per te denu sikur vrasjet e femijve, e perdhunimet e femrave, e kam te veshtire te mendoj se perballe keni njerez. nejse...

Jo mer jo derra nuk jane serbet po ne. A e shef mer se ketu ka qe u qajne hallin serbeve "te gjore" se po na i akuzon Kadare nderkohe qe ata te "shkretet" jane te vetmit qe u eshte denuar lideri tyre engjellor, Milloshevic. (qe ne fakt s'eshte denu hic se ngordhi pa mbaru gjyqi, po gomeret as kaq nuk e dine)

Dhe kush, Kadare! ky maskara qe nuk mbajti qendrim te ashper per 21 janarin. Si guxoi ky te mos behet pale me njerin qe i lutej Zotit qe te vdisni ca protestues, dhe tjetrit qe i cirrej te vetve se mos guxonin te dilnin huq kur gjuanin.

Sinqerisht kemi nje nivel komplet medioker si shoqeri. Nuk kemi pra pse te cuditemi qe kemi arrit ne piken ku nuk na ben me pershtypje asnje maskarallik. Ne me fanatizem refuzojme te denojme idiotesine dhe qendrimet monstruoze midish nesh.

gjithsesi ka fole mire. Civil, i permbajtshem dhe si duhet. Me teper nuk ka cti kerkohet.

tashme, mire se erdhe .....perfundimisht....

thanks! Cne kaq vone, Peshku u be det...me duket na harrove. Patrullimin naten tja lejme USA-it lol.

 

p.s si to duk Intervista e Ismailit?

une e lexova te gjithe dhe me pelqeu.nuk me zhgenjeu.mbetet shqiptari me i madh i gjalle.pa eufori por gjithashtu pa kompleksin e poshtesimit.

xanxa-obsesion.   ci ka punuar euro-integrimo-planetarevesmiley

imagjino nje interviste te ngjashme tek serbet nga ''lubonjistet''!

perfundimisht ka edhe talent edhe vegla

mbetet shqiptari me i madh

në mbretërinë e qorrave, ai me një sy është mbret*

 * populli

Interviste dinjitoze! Kadare  faleminderit! 

"s’është puna ta doni më pak veten, por ta doni më mirë".

Respekte z. Kadare! 

ky kadarje eshte shqiptari me i madh intelektualisht i pandershem,

luften e kunder shqiptareve te kosoves e redukton ne konflikt ,ose ne 'ndeshje te rrept' dhe per gjenocidin e Kosoves thot 'u gjukua masaker'   (nuk j mban te thote gjykimin e tij ,realitetin)kurse per kishat e djegura dhe organet e trafikuara(qe nuk jan vertetuar kurre) thote  'djegës kishash fanatikë, ose ca sadistë a psikopatë që merren me trafik organesh.'

kurse per grekt thot qe ne u jemi pergjiur krekosjes me krekosje ashperise me ashperis,si ju pergjigjem ne gjenocidit ndaj shqiptareve ne çameri?

siç ndodh perher ata pak njerez qe kan patur shancin dhe mundesin te ven nje gur se mbarthi ne themelt e kombit shqiptar,pjesa me e madhe e tyre kan ven mina ne vend te gureve 

Paske problem patologjik me Kadarene. Te pakten mos ki degjim selektiv. (apo lexim)

Nqs keqinterpreton ato qe ka thene Kadareja me qellim, vetem ti je i humbur, nqs i keqinterpreton sepse nuk i kupton perseri ti je i humbur. Qe te kthehemi tek fillesa, problemi mbetet patologjik.smiley  Altin je tipik shqiptar, edhe ne vese.

nuk shifet rrobi mbrapsh gjithmone.ktheje njehere dhe shifi fytyrensmiley

Si gjithmone Kadareja, i vendos pikat mbi i. Le te mesoje kush ka vesh te degjoje. Nje intelektual i nivelit te Kadarese nuk ka komplekse dhe te verteten ta jep bruto, te zhveshur nga takat, moda dhe makiazhet.

ja pra e verteta (bruto dhe netto). ---A mund të përfytyrohej që shqiptarët do të miratonin shqiptarin kriminel që vrau dy ushtarakë aleatë, 

---foshnjat shqiptare nën pesë vjeç, të vrara me thikë gjatë konfliktit

Altin te thash edhe me lart ke nje problem patologjik me Kadarene, dhe do ishte mire per ty dhe vetem per ty qe mos ta komentoje. Duhet te kuptosh qe mua nuk me prish pune se e keqinterpreton apo keqkupton ti Kadarene, as Kadarese nuk i prish pune kjo, vetem ty te prish pune.

Nje interviste e bere tamam per serbet..... jo nga nje shqiptar po nga nje evropian(mundesisht nga vendet nordike) qe mbron te drejtat e njeriut....Kadareja ne asnje rresht nuk thote qe popujve fqinje nuk u ka ardhur asnjehere e keqja nga shqiptaret. Historia asnje here dhe ne asnje rast nuk i ka pershkruar shqiptaret, arberit apo edhe Iliret si sulmues.... te pakten nga historia qe dime, qe kemi lexuar dhe vazhdojme e te lexojme, ne asnje rast ne nuk kemi qene popull sulmues, po vetem mbrojtes, vetem te sulmuar....

Kete duhet te kishte theksuar Kadareja ne intervisten e tij dhe jo te thoshte se popujt e ballkanit jane tre popuj kokorroçe, qe haeshin mes tyre si gjelat ne nje kotec........

Nuk dua te komentoj me...... se me vjen inat...

Iliret kan sulmuar maqedonine, por edhe fiset greke shume here. Fiset e arbrit shume here kan sulmuar venedikun dhe sllavet.. Shqiptaret shume here gjat P.O kan luftuar kudo neper ballkan e me gjere.

Tani ndryshimi themelor eshte qe shqiptaret kurre nuk kan pasur urrejtje apo vizion shfarroses nda kombeve dhe etnive te tjera, as atyre qe kan jetuar mes shqiptareve si shqiptaret e te tjere qe kan ardhur ne bese. Kete Kadareja e tha, dhe e tha shume qarte, qe ju serbet keni pas plan shfarroses, kurse ne jo, ndryshimi ky eshte. Per te vrare pastaj dihet qe serbet kan vrare e perdhunuar si kafshe e si barbare, aq sa kan therr foshnja para syve te nenes qe me pas e kan perdhunuar, te njejten gje kan bere edhe greket ne cameri, biles me krime akoma edhe me makabre, qe nuk i njeh historia... shqiptaret vrane me mijra serb ne 98-n, por nuk vrane femij dhe nuk perdhunuan femra.

Iliret nuk kane sulmuar Maqedonine.... pasi edhe maqedonia ishte vete Ilire ne ate kohe dhe behej llufte brendda lllojit, gje per te cilen ne jemi ne plan te pare.... po ashtu edhe fiset e arberit nuk i kane sulmuar slllavet apo edhe venedikasiit....sepse te sulmosh vebedikasit duhet te shkoje atje dhe nuk quhet sulm, kur sulmon ne trojet e pushtuara nga ata, dhe sa per sllavet dhe sa per ate qe shqiptaret kkane luftuar kudo neper ballkan e me gjere, po e vertete eshte, por nuk kane luftuar nen komanden e ndonje shqiptarii per te aneksuar troje ne interes te shqiperise, por kane luftuar ne tere boten,  per te tjere.....kaane (kemi qene nje popull luftetaresh e jo bujqish apo zejtaresh..... kete na e kane thene dhe shume te huaj...(natyrisht jo kontemporane).......

Iliret kane sulmuar Maqedonine. Madje i kane marre toka Filipit. Keto toka jane marre me pas prej Aleksandrit.

Me llogjiken e mesiperme, ne as gjermanin nuk e sulmuam... ndoshta dhe nuk e luftuam; meqe ne gjermani nuk vajtem dot.

aman ore te kam rixha do ta pranojm qe kemi sulmuar maqedonsit greqerit e sh sh te tjer ,por te kam rixha zvendesoje llafin sulmuar me konfliktuar ose sherr-uar ngacmuar. qe tu dukemi "cool" te tjerve

Kadareja ne asnje rresht nuk thote qe popujve fqinje nuk u ka ardhur asnjehere e keqja nga shqiptaret.

Nese Kadareja, ne nje interviste ne nje reviste (me sa duket me e rendesishmja) Serbe, do fliste per "te keqe" do humbiste cdo lloj mundesie qe te merrej seriozisht nga lexuesi Serb. Nese flet per "te keqe" presupozohet qe si fillim ajo te ekzistoje dhe nese drejton gisht atehere dikush eshte fajtor. Fajtorin pastaj hajde gjeje... (sdq, lexoje me kujdes ate pjesen e ndergjegjies aty ai, me delikatese, drejton gisht) 

 

Historia asnje here dhe ne asnje rast nuk i ka pershkruar shqiptaret, arberit apo edhe Iliret si sulmues.... te pakten nga historia qe dime, qe kemi lexuar dhe vazhdojme e te lexojme, ne asnje rast ne nuk kemi qene popull sulmues, po vetem mbrojtes, vetem te sulmuar....

Pikerisht kete verteton dhe Kadareja me intervisten me lart qe eshte nje pasardhes i Arberve, Ilireve. Nuk u tregua aspak sulmues, por mbrojtes megjithese u sulmua ne pyetje goxha. 

popujt e ballkanit jane tre popuj kokorroçe, qe haeshin mes tyre si gjelat ne nje kotec........

Mendoj se ketu ka dashur te thote qe jemi te barabarte. Jo me lart se Serbet apo Greket, por ne asnje menyre me poshte se ata! Ata (e te tjere) e mendojne ndryshe ama.

Per me shume, duhet te kuptosh qe intervisten e mesiperme Kadareja po e jep ne pozicionin e fituesit (momentalisht).

Historia asnje here dhe ne asnje rast nuk i ka pershkruar shqiptaret, arberit apo edhe Iliret si sulmues

Eh! E di si eshte puna? Eshte si thote ajo shprehja popullore: "Mor po une e di qe s'jam kokerr misri, po hec e mushja mendjen Gjeli(-qi)t

Kjo që thua se shqiptarët nuk kanë qenë popull sulmues, po vetëm të sulmuar nuk mund të na shërbejë për lavd, sepse të gjithë popujt e botës që kanë pasur sadopak potencial hegjemonist i kanë sulmuar të tjerët jo veç në historinë e re të botës. Potenciali hegjemonist është në përpjestim të drejtë me fuqinë ekomomike si dhe me idetë politike që burojnë prej asaj fuqie, e që ne fatkeqësisht nuk ipatëm kurrë. Përndryshe do t'i kishe pa shqiptarët duke vendosë rend në Beligrad e jo serbët në trojet tona. Prandaj kurrë mos e thekso këtë fakt para të huajve se të këqyrin për gjynah e nuk t'marrin vesh.

Emo, ma ke marr ket ka subkoshjenca smiley [nuk desha me u pergjigje mo ktu,lol]

Zot na ruj...a ke dash me thote se kto tre shtetet e vogla me fustan e make-up qe kapen per flokesh...nuk ja ulin staturen Berluskonit?

Ai ka plane te tjera e meno per te ardhmen. lol Vec ja u be qefin me ka i flat e 2000Euro per "classy party" kur do me u clodhe.

--------

Si tha more,si tha""me kepute si nje lule te bukur,dhe me hodhe"!smiley

Po tashme dihet nga te gjithe termi qe;''Kadare eshte nje shkrimtar i madh,por nuk eshte nje Shqiptar i madh.''....

Ne emer te kujt te "gjitheve" flisni ju? Jo te shqiptareve me siguri! TE pakten jo te shqiptareve me prapashtese.

"jo te shqiptareve PA prapashtese"  

Klasat politike në Ballkan e kanë vështirë të dalin nga ky kurth. Ato nuk kanë as aftësinë e as vizionin për një gjë të tillë. Ata kalojnë nga krekosja nacionaliste, në përulje kozmopolite.

 

 

Ah sa me ka pelqyer, e themi dhe ne ketu ter kohen te njejten gje, por politika jone dhe klasa pseudointelektuale sic thote Kadareja edhe sikur te kete vizionin, nuk ka aftesine ta kuptoje, ta permbledh si koncept. Nje shembull i kesaj paaftesie eshte ta zeme Lubonja, nje intelektual i nivelit medioker, qe perpiqet per mire, dhe fal paaftesise per te pasur kete koncept, apo per ta kuptuar drejte, niset per te bere vetullat dhe nxjerr syte sa here qe perpiqet te mbaj nje qendrim apo te krijoje nje opinion. Perfundimisht, arena publike shqiptare do te ishte shume shum shume e varfer pa Kadarene. Kadareja eshte i klasit te pare, dhe i dyti mbas tij eshte shume larg nga Kadareja. Jemi per te ardhur keq dhe eshte per te vene kujen, qe edhe ketij kollosi te mendimit shqiptar nuk leme shkpinj pa i vene ne rrota.

Julo, serbet nuk denohen me gjykate. Jane i vetmi vend ballkanik te pakten qe kane nje grua te denuar nga gjykata e Hages, biljana plavśic. Moster e kaluar mostres, edhe sheshelit i dukej vetja internacionalist proletar para saj. C'mund te thuash per nje komb qe prodhon te tilla nena? E vetmja zgjidhje eshte nje tjeter metode ala plavsic, cdo zgjidhje tjeter eshte siperfaqesore.
PS. Para pak ditesh kishte nje seance te mlladicit ne Hage. Deshmonte nje grua boshnjake qe i kishin vrare burrin dhe femijet. Reagimi i mlladicit ishte pa fjale, vetem me nje shenje, doren e mbledhur grusht me bishtin e madh jashte, dhe kete gisht e kalon nga ana e majte ne anen e djathte te grykes.

Fshati qe eshte i bukur , sdo kallauz...thote populli shqiptar

Shume mire Kadareja.  Serbia s'shte denuar.  Nuk eshte denuar si shtet, si mentalitet, si projekt shfaroses i Cubrilovicit.  Milosevici nuk u denuan asnjehere nga Haga.  Ai vdiq teknikisht i pafajshem, duke mos marre asnje verdikt nga gjykata.  Ky mosdenim misherohet me se miri  me zjedhjen e Nikolicit si president.

Shume mire. Perballe audiences qe i drejtohej, nuk mund ti kerkohej me teper.

Tani une mund te pergjigjem ne cdo lloj kendveshtrimi sa i perket kalibrit ''kadare'',por ajo qe te gjithe shqiptaret [pa dallim feje,krahine dhe ideje] dine,eshte se shkrimtari me fam boterore asnjehere nuk ishte prane historise,drames,vuajtjeve,halleve,katakombeve,asistencave sociale,paraplegjikeve,poeteve e lloj lloj historive te trishta pan shqiptare...te tjerat jane demagogji per te mbrujtur dimensionet shume fytyroreshe qe percjellin keta shkrimtare....

E pse duhej te ishte? Ishe ti? Ka bere mjaftueshem, ka dhene opinione vendimtare shume here, per te mos folur se eshte arkitekti i nje rruge ne te cilen ecim te tere, ose meqe e permende me siper te pakten KALLAUZI i nje fshati te BUKUR, por qe nuk DUKET.

Te tash edhe me siper ti nuk flet dot ne emer te gjith shqiptareve, prandaj te lutem mos harro prapashtesat.

Eshte intelektuali  me brilant dhe me vizionari  ne Ballkanin e sotem.Ai mundohet te zdrugoje  nga pake  gdhenjte e politikes  shqiptare me pare por dhe ballkanas, pse jo...dhe evropiane.Si asnje pene e diteve te sotme.

  Ne kete interviste ai eshte hedhur  pertej perfytyrimeve te letersise...me shikime nga e ardhmja....

Te ishte keshtu si thua zotrote kishte ndenjur ne vendin e vet dhe nuk ikte Rrefugjat.

Shume nga shkrimtaret me te medhenj te historise botrore kan qene rrefugjat. I ka sherbyer me mire vendit aty ku eshte se do ti kishte sherbyer te qe mpleksur me ujrat e trazuara ne memedhe.

sikur te dergohej damllaja me poste o Brado... te zente birra per fyti.

"kan qene refugjat"

jemi ngopur me fjalet refugjat,emigrant, etc.nashti duhet fjala shqipe : kurbetçinje

qe te jemi ne linje me isakun

Kurbet nuk eshte shqip, eshte Turqisht. Shqip eshte mergim-mergimtar.

JO nuk eshte. Ismail eshte emer biblik, eshte emer cifut.

Ouuuu ? Pranej i thokan Molit te Ganiut Cifut.

isaku = ismail = çifut si moli i ganiut pra

Isaku eshte Isaku dhe Ismaili eshte Ismaili, nuk jane njesoj. Kishte dy djem, njeri Isaku, tjetri Ismaili.

A e di o Brad, qe dhe vete Perendia, çoku bie  per gjume  pa henger darke? Kuri ze veshi te flasi, .... ndonje si puna jote.

kur paskan dashur shqiptaret qe te zhdukin greket?

une mendoj si kadareja, qe ballkani i ka keto probleme se ballkanasit o flasin si burra sherrxhinj, o flasin si lavire pa fill morali.

serbet duhet te pranojne krimet ndaj popullit shqiptar, gjenocidin e panderprere, spastrimin etnik te panderprere.

greket duhet te bejne te njejten gje.

poashtu edhe felliqodonsit dhe cobenjte e mizes.

shqiptaret, nuk kane per cfare te pendohen.

edhe po paten bere ndonje zullum, ne token dhe shtepine e tyre e kane bere.

...o flasin si lavire pa pike morali e turpi.

 

ku te vete? te shfaros greket?

po dhe e bej... apologjine e paska bere kada`rja

pupupupu cpaska qene smiley Po jo mor burr der te pabi thash, ti thu te shfarrosesh greket, ajt ti fusim na nje se esell nuk shfarrosim as mizat ne shqiptaret lere me greket.

aty nga kriklla e trete, qe quhet gota e sinqeritetit", pyte pak me marifet ca mendon ai per librin "Mosmarrveshja"?

Do e pyes patjeter dhe do te them, por me bere kurioz tani, cfar libri eshte ky mo? Liber nga keta te fundit te Kadarese? se une s'e kam lexuar....smiley

Nuk besoj ta kete lexuar kokpezhshka smiley

Këtë besoj që Isamili e bën për dy arsye:

1. Për t'u shfaqur sa më indiferent ndaj nacionalizmit, duke u rrekur t'i bllokojë sulmet nga ky krah që edhe ashtu i vijnë pa pra,  hedh mbi vete hi shumë më tepër se ç'duhet duke pranuar kusure shumë më të mëdha për kombin e tij se që objektivisht i takon dhe 2. Në këtë mënyrë në mënyrë fiktive e rritë peshën specifike të kombit të vet në të kaluarën duke e ngritur në një rrafsh me këto kombe agresive dhe hegjemoniste si të barabartë me to, dhe kështu në njëfarë mënyre e projekton këtë barazi për të ardhmen.

Këto janë akrobacira që vetëm një mendje e veçantë si e Kadaresë mund t'i prodhojë. 

ose per shkak se nuk ka asnje fare burrerie. ashtu si stereotipi i dyte qe pershkruan vete.

Ata kalojnë nga krekosja nacionaliste, në përulje kozmopolite.

Për këtë punën e burrnisë Kadar'ja ka dhënë dëshmi të mjaftueshme që len shumë për t'dëshirue, dhe jo vetëm ky, po shumica e njerëzve tanë të shquar të letrave. Prandej unë ka kohë që njerëzit e letrave i vlerësoj vetëm nga ajo që qesin në letër dhe jo nga ajo që bëjnë në jetë sepse pastaj kam probleme me nxjerrë përfundime për ta.

 zotrules, dhe jue beni kete pytjen;"... kur paskan dashur shqiptaret qe te zhdukin greket?...Po hidhu nje  sy vetem  komenteve ketu ne blog, per gjendjen e recesnionit ne Greqi dhe nuk ka nevoje, besoj, per deshmi te tjera.Nuk barazohen kurre deshirat apo lutjet e mallkimet e shqiptareve per tekeqen e grekut  me masakrat e grekeve ndaj shqiptareve  por ne aspektin qe e shtron Kadareja....

E ka mire them, une. Se nuk ka fund e keqja.......

Une them e ka gabim, grava. Nuk krahasohen masakrat cnjerezore te grekut me ca komente interneti.
Pyetja qendron: kur ka dashur shqiptari te zhduke grekun. A ka ndonje deshmi historike per kete gje?

Zoto, per te mos thene se ne arvanitasit e beme komb dhe  shtet grekun...... flet historia flet zoto, por nuk ka vesh disa, per te degjuar.....

Aliu kish ne dore tua bente sic ti donte menderja e vet, me ushtri shqiptaresh te rrahur me vaj e me uthull, sundonte ne greqi dhe skish ke te pyeste, bente sic donte vete dhe as porta as fuqite  e tjera nuk i fusnin hundet ne vendimet e Aliut. I perzuri te gjith turqit anadollake qe kishte sjell porta ne greqi si zyrtare, te cileve greku kishte qindra vjet qe ju bente peqe lepe sa here kalonin rruges, dhe i zevendesoi me greke dhe shqiptare, grekeve ju tha te ndiheshin krenare se kishin gjysher fisnik, greqishten e beri gjuhe te oborrit, vuri ligj dhe drejtesi anembane greqise, dhe ato masakra qe kreu kunder vellezerve te vet shqiptar i kreu. Ku greket si mentalitet e ku shqiptaret.

More, thjesht, per t'i qendruar tundimit te gjore, qe do i binte me koke asaj qe ka thene Kadarja... por te vihen shqiptaret me greket ne te njejtin kandar? Ky eshte turp! Ky eshte nje nga turpet e shqiptareve, turp me i rende se shkallimi i shperndarjes se Marksizem Leninizmit ne shkalle planetare...

Dhe si ne cdo teme tjeter, komentet me delirante vijne nga butake pa asnje shenje shtylle kurrizore.

A thua se i rruhet kujt trapi e humbet poziten sociale nese kritikon nje cope Kadare. 

Me vjen peshtire dhe neveri tek lexoj ca ligavece ketu; - jo se Kadareja ka folur keq; po ku e gjen cipen dhe nervin ky bylmez e kryebutak te krahasoje shqiptaret me greket!!! Faqja e faqes se zeze!!!

Me habit grava qe s'po me jep pergjigje... pa te tjeret le ta vazhdojne ekstazen e fyellrenies ne te njejten verre.

Qe te mos mburremi, e kisha fjalen, alidemso. Se po te mos kish Ali, Greqia nuk do ishte bere kurren e kurres, as me 100 kolokotrone e bocare. Po te krahasosh shqiptaret me greket??? Te thuash qe jemi njesoj fajtore? Te thuash qe ne shqiptaret (po dhe greket) e paskemi kuptuar qe nuk mund ta zhdukim dot grekun apo ta sundojme? U befte MUT!

Zoto!

Takat e kepuceve a i ke 20 pond?

Sytjena per bolet ke bere?

 

JO!?!?!?!

 

Atehere mer e shif Haloperidolin dhe Karbonatin e Litiumit, he vella!

Mua më së shumti më pengoi që duke e ditur që intervista e dhënë për mediat e Beligradit, bën jehonë edhe në zonat tjera të ish -YU. ishte treguar i shkujdesur me atë trinomin sllavo-greko-shqiptar balancin e të cilit e quajti vendimtar për stabilitet në ballkan, duke mos bërë diferencimin e duhur të botës sllave, dhe për këtë besoj do të ketë hatërmbetje të theksuara në Zagreb, Lubjanë dhe në Sarajevë. Sepse bota sllave është hangër mish ndër vete edhe atë secili me secilin, ortodoxi me katolikun, katoliku me muslimanin dhe muslimani me ortodoxin kështu që nuk ka guxuar t'i fusë të gjithë në një thes. Edhe qasjet e tyre ndaj çështjes shqiptare kanë qenë tjetërfare historikisht.

Nuk i ka futur ne nje thes, por edhe ju si shumica e shqiptareve keni problem te lexoni dhe te kuptoni cfar shkruhet dhe cfare ju thuhet. Lexoni e kuptoni cfar dhe si tju doj qejfi.

o derman po çkrepe,na thuaj pra si ta kuptojm(ato qe na kash dash qejfi i paskemi kuptu)

Po ska ndonje veshtiresi mor vlla, tjetri ka fol shume thjeshte dhe shume qarte, ky perpiqet ta perktheje tani!!!!! e kupton c'vete? Tani ne te gjith fshatar jemi si popull, dhe problemi nuk eshte fshati por sindroma e fshatarit, per te cilen kam fol edhe me pare ketu ne blog dhe eshte teme shume e gjat. Populli yne vuan ne mase 90% a me shume sindromen e fshatarit.

meqe jemi ne  leme ;isaku duket terthorazi te ket then serbeve : shqipove duhet ti q!sh nenen qe te te thon baba

E pranoj kabahatin. Nuk e paskam lexue me kujdes, dhe më paska ikë fjalia ku e parashtron justifikimin për atë trinom. Me këtë sqarim marrin fund vërejtjet e mia për intervistën dhe mund të them që Ismaili i vetëdijshëm që fjala e tij lexohet edhe në gjuhët tjera përveç shqip dhe serbisht me rikthimin e memorandumit të Qubrilloviqit në dritën ngjarjeve të ndodhura në vitin 99 ia ka dhënë një goditje me topuz elitës intelektuale të Beligradit dhe ua ka rindërtuar një argument si një fortesë të gjithë atyre qofshin ata intelektualë apo edhe politikanë që u kanë hypë serbët në maje të k. e që mezi presin që t'ua fusin grusht turinjve.

smiley Kjo do te thote qe ju nuk vuani nga sindroma e fshatarit.

Jo more se katundar me asht e me rrasht jam une, po kështu bâj veç kur jam mes peshqish.smiley

Kur jemi te sindromat, kjo sindroma e fshatarit nuk asht veç e keqe, por i ka edhe anë e mira. E kemi na shqiptarët një sindromë shumë ma të keqe se kjo që unë i them "sindroma e magarit" e që veç t'këqia ka e kurrgja t'mirë. Lidhe këte me atë fjalën e popullit "për një lëkurë i cofi magari" e besoj që e ke të qartë se për çka e kam fjalëm.

Ehhh zakonisht ama gomari shqiptar nuk ngordh, por e ben rrugen dhe pastaj kur e mbaron e merr vesh qe s'eshte gomar fare.

skam patur fatin ta lexoj sindromen e fshatarit qe paske shtjellu ti ne blog (do kem qen i zene me vizionet e q)nashti o derman do na flaç per isakun apo per sindromen?

llafosna per isakun se fshatin aty e kemi (ça ti bejm lumit ne se do beneshim qytet)

Te na rroj fshati, se per sa kohe te ket fshat do kete Shqiptar dhe Shqiperi. Qyteteve nuk ja kemi par hajrin.. Jemi popull fshatar gjer ne rreze. 

mos ke ndonjeçik johnni blu ,se vate kohe qe s,e kam pare

Që Kadare ka folur qartë për kë ka veshë, kjo s'ka asnjë pikë dyshimi! Disa prej komentuesve kundra, duhet të analizojnë pak dhe pozicionin e të intervistuarit, duke filluar që nga politika e hollë (ajo që vret me pambuk) dhe deri tek intervistuesi që i përket kahut të kundërt! E megjithatë, në mendimin tim personal, sa ka folur Kadare është diçka që mes ballkanasve nuk arrihet! Kjo s'do të thotë aspak se Kadare me k'të intervistë duhet të marri medalje, as t'i hiqen medaljet! Ka gjëra ku çalon, ashtu si ka gjëra kur përparon prej ndonjë mendimi tjetër të nxituar lëshuar prej ndokujt tjetri apo dhe prej ndonje komentuesi këtu! Të jem i sinqertë, personalisht nuk më tërheq dhe shumë as emri as shkrimet as fama e as politika e tij, por më bëhet qefi që si shqiptar, diçka për veten ka arritur dhe tërthorazi diçka për shqipërinë po ashtu! Por k'to janë veç pjesa e mirë Kadaresë, se ashtu si çdo human ka dhe ai një pjesë të keqe dhe më e keqa është se famën e ka ndërtuar mbi plagët e të tjerëve! Në sytë e mi është një njeri Hipokrit!

Në sytë e mi është një njeri Hipokrit!

ishalla s'i shkon ne vesh kjo. cope ia bere kurrizin me kte.

Hipokrit, po..elite qe nuk duhet degjuar, po...komunist po qe bon si disident, po...kurvar, po....

E cuditshme se sa shume grupime te ndryshme arrijne te nxjerrin armikun e vetvetes tek Kadareja! Kjo tregon se sa shkrimtar universal dhe njeri i madh eshte tjetri.

 

P.S. Mora vesh qe Kithi bonte ca mromje qe mos o zot. Une qe prej asaj dite nuk i nigjoj mo rollingstonsat. Te keshilloj te besh te njeten gje.

po ajo qe ia kalon te gjithave eshte kur dun me e von ne loje, gja. bejn kshu si pune superiorash. perzi me pak capkenllek aty ketu. omg. smiley

 

Eh, e ma men sharjen e Gzim Kulufit: Ik mor zhuls!

Dhe te mendosh qe ateher e lara per dite shtune ishte norme.

Kadareja mund te jete kurvar, hipokrit, ish-komunist dhe shkrimtar i madh ne te njejten kohe, ashtu sic Pikasoja ishte kurvar, mazokist dhe piktor i madh ne te njeten kohe. Nuk me duken se keto lloj cilesish jane "mutually exclusive" kshu qe s'keni pse indinjoheni aq shume. Vlerat e Kadarese ka per me i vendos vec koha. 

Ka dicka qe e favorizon Kadarene; ai qe ne fillimit e tij, dhe ne menyre konsistente ka treguar nje interest te vecante per ate qe eshte Shqiptarlleku (Albanianess) dhe e ka portretizuar  kete Shqiptarllek ne menyren me te favorshme te mundshme ne romanet e tij. Per mendimin tim ky eshte nje synim madhor (qe tregon ne fakt dhe sa i zgjuar eshte Kadareja).  Kadareja e ka ridimensionuar te kaluaren e shqiptareve ne disa nga veprat e tij, e ka vesh shqiptarllekun me vlera qe vete shqiptaret ja mohojne vetes.

Nuk e ka bere kete se eshte burre i madh apo patriot i madh, por duke qene se ka stime te madhe per veten ka stime per gjithcka te tijen, EDHE te qenit shqiptar.   Kjo ne fakt eshte gje e ralle sepse shumica e shqiptareve kane nje sens inferioriteti ndaj vetes,  thelle thelle e urrjne shqiptarllikun ashtu si femrat thelle thelle e urrejne femeroren.

Ti mire e kishe, po pse e hedh kot kete shashkensmiley

ashtu si femrat thelle thelle e urrejne femeroren.

Meqe ra llafi, ka nje gje ne kete mes. Ose me sakte, ka dy gjera.

1- Qe dikush te shprehet ne atelloj menyre ndaj Kadarese ("ne syte e mi eshte Hipokrit"), atehere duhet te merret patjeter me mend, qe ky njeri ne menyre te patjetersueshme duhet domosdoshmerisht te veshe kepuce me taka te larta 20 pond, ne menyre qe ky njeri gjate ecjes ne kembe te shmange ne menyre elegante pengimin tek bolet e veta, te cilat i ka aq te medhaja saqe i arrijne deri ne toke. Gjithashtu ky njeri e ka te domosdoshme qe te qepe nje pale sytjena te posacme per te mbajtur bolet e medhaja, ne menyre qe prej peshes se ketyre te fundit, ky te mos kete nje deformim te shtylles kurrizore ose te pesoje ndonje hernie diskale.

ose

2- Ketij njeriu vetem sa i eshte mbushur mendja qe i posedon keto cilesi te posacme te permendura melart. Dhe ketu ky njeri ka nje problem shume te madh psiqik. Dhe gjithashtu eshte e pafalshme per mua (supozoj edhe per ty) qe ti pergjigjem ketij njeriu ne menyre serioze. Keshtuqe dal ne perfundimin qe pergjigjja adekuate ndaj njerezve te tille duhet te kete nje mase te madhe (e cila duhet te shkoje drejt infinitit) kartalljeje.

e ke bere ket te paren kaq vizive sa....smileysmiley Pedro duket sikur po pershkru nje Travestit m'Saturday nite, me nje club m'Babrru. Invitation Only. Ekslusiv. LOL [se disha qe shkruke dhe dirty smiley]

Ika -ika se ngelem pa pune. Moli i ka t'gjithat m'rregull dhe per 3-4 dekada t'pakten. Ne jemi t'harrum qe tani smiley

 

bye 2 ol.

Më bën të qesh, o mjeran, por jo vetëm, edhe të qajë, për fatëkeqësinë që ti mbart e bashkë me ty ca të tjerë këtu mësipër! Megjithatë, po provoj më shumë të qesh! Eja të qeshësh me mua dhe ti! smileysmileysmileysmileysmileysmileysmileysmiley Kështu i prek, i ndien, i shijonë dhe bindesh për bolet e mia, deformimet, problemet psiqike etj etj ç'ke lartpërmendur! 

Shume fisnikerisht ka folur. Eshte i madh.

Tekste si ky duhet te mesohen ne shkolla. Pa urrejtje, dinjitoz e fisnik.

Eshte intelektuali me brilant dhe me vizionari ne Ballkanin e sotem

..e mbi te gjitha burre shume i mencur e fisnik,ku vlen te theksohet  rasti kur nuk pranoj postin e presidentit te afruar me qa kembengulje nga politikanet e te dy kraheve.Eshte nderi me i madh qe i beri vetes dhe shqiperise.Jo se eshte perfekt dhe nuk duhet kritikuar por akoma sot shoqeria shqiptare nuk ka arritur shkallen e mjaftushme te civilizimit per te patur nje lider te tille brilant,sepse baltaxhinjte e cfardo krahine,besimi,ngjyre apo moshe akoma jane te shumte dhe te gatshem per te baltosur.  

Mire do ishte te kishteb edhe nje date se kur eshte marre kjo Interviste .eshte shume domethnese KJO .

Ne se eshte me e VONA pas fjaleve te tij qe " do terhiqem " kjo eshte nje gje shume e desherueshme per te gjithe ne qe e mbajme veten per Shqiptare . Nje perfaqesim i nje shkalle superiore dhe i Rralle nga c'kemi lexuar deri me tani nga te gjithe Krahet perfshi Serbe , Greke e me pas Shqipetare ketej e andej Kufirit . Kjo te kthen ne ato KOHE kur cdo shqiptar krenohej qe Shqiperia njihej ne Bote prej tij IK , Ansamblit te valleve  dhe Kenges Labe ....dhe jo prej fjalimeve partiake !

Duket sikur, për të shmangur rrezikun e nacionalizmit, që është vërtet një rrezik për këdo, e sidomos për Ballkanin, Europa përkrah njëfarë shkombëtarizmi....

Shume bute po Perle e Perlave

Në një mbledhje ndërkombëtare shkrimtarësh në Zvicër, pas rënies së komunizmit, më kujtohet një shkrimtar që priste me padurim të merrte fjalën, për të rrëfyer për vendin e vet ish-komunist. Ditën e dytë, kur i erdhi radha të fliste, befas pati një hutim e një tronditje, shkaku i së cilës kishte qenë lajmi i porsambërritur nga vendi i vet për një manifestim studentësh nën parullën çoroditëse: “Poshtë populli!”.

Duhet te na kishe degjuar edhe ne , e lexuar me vemendje dhe doemeos duhej Nderhyre aktivisht KUDO , per te mos lejuar ate Perbaltje te felliqur Politike nga pseudointelektuale te ketyre 20 vjeteve , qe kane buisur si Plepat ne M.... me lloj lloj teorish fantashkencore , ku mbi ty rendojne te hedhura Tonelata ! Gjithsesi nje Perle qe ke ndiesi te tilla .Vetem nje Kolos mund te stepet nga keto thirrje!

Urojme qe te ruash kete LINJE deri ne momentin kur te te vije Lajmetari sepse te tilla Vizione jane te Ralla per te Ardhmen e padiskutueshme te Fqinjesise se Mire jo vetem ne Ballkan. Ato jane Traktat Perfaqesimi edhe per ardhmerine e Poujve tane ne EUROPEN e Bashkaur !

Flm z.Kadare !

 

Denimin do ta marrin serbet  ... por jo nga EU por nga Zoti vete smiley

po ore zoti e denoi millosheviçin,veçse teper von(kur milloshi e kishte kryer misionin)

Bravo i qofte se na nderon kudo me te tilla intervista. Kadarese me duket se Zoti talentin e letersise qe ia mori ne pleqeri, ia ktheu ne publicistike. Respekt!

Unë them ta mbyllim. Problemet në përgjithësi dolën. U hodhën mjaftueshëm stërkala fekalesh mbi Kadarenë dhe nuk u harrua, siç është tradita, të bëhen përbaltje mbi racën, paudhësirat e prapësirat e shqipove. Edhe njëherë tema provoi e provokoi nga komentuesit një varg shpalosjesh filozofike, pikëpamjesh të qarta mbi pasigurinë e rrugës ku do ecim në marrëdhënje me serbët. Po s'pati ndonjë gjë tjetër të rendësishme, propozoj të kalojmë në pikën "të ndryshme"

propozoj të kalojmë në pikën "të ndryshme"...

E njihke me mire se Dekalogun e Ballit , Mbledhjene Procedurat e OBP !

Po thuj o Burre qe pake qene SEKRETAR Partie , se nuk le me rresht si antikomunist i Oreve te Para pa perpunuar gjeresisht , filosofikisht , pikpamerisht , Petrorisht e ce tera e ce tera ...me antikomunizma  e porosi Drvishesh Teqeje !

 

 Në mbyllje tërhiqet vëmëndja e shokut Oidrizo, komisar i repartit N...për ardhjen në këtë temë i papërgatitur për diskutim, ndryshe nga herët e tjera, që kurdoherë ka dhënë shembullin personal.

Gati per cmim Nobel athere!

Mire, me pelqeu si interviste, veç tek ai trinomi Serb-Shqiptar-Grek, sikur kish diçka qe nuk shkonte, se viktima ka qene gjithmon shqiptari. 

Edhe tek djegja e kishave serbe ne 2004, duhej thene se shkaku ishte vrasja e nje femije shqiptar, dhe se ne mes te shum te revoltuarve, ishin segmentet/marionetat e sherbimit te fshehte serb. 

them se thelbi percaktohet me shume tek "marionetat". Ne masen 70%. Ajo 30% qe mbetet pastaj permblidhet nga "segmenti". Te pakten un kshu e shof, ne perceptim te pare, gjithnji. Me fal per nderhyrjen.

Kadareja ka luajtur diplomatin, veçse kjo filozofia e 'tokes planetare' ne dallim te 'tokes etnike' eshte teper e rrezikshme, psh i bie qe Cameria sot eshte e grekeve qe e banojne, ndersa toka eshte 'e planetit'.

Ne thelb, shqiptaret ne Kosove nuk kane nevoje per filozofine e 'tokes planetare' per te justifikuar vetveten, kete nevoje mund ta kene emigrantet.

Pajtimi e marreveshja e Kadarese vlen si hi syve serbeve, dmth si levizje diplomatike, por absolutisht jo si gjera serioze per t'u ndjekur politikisht.

Kadareja nuk merr parasysh 'poshtersine metafizike' qe ka shteti ne vetvete, pa kaluar fare tek kombi, historia, etj.

Shteti ka nevoje per ekspansion, eshte nje 'perbindesh' qe mbahet gjalle me negativitetin moral te njeriut, dhe filozofia imperialiste ka lindur qe tek Sumeret qe krijuan shtetin e pare mbi dhè.

Shteti quhet i fuqishem kur eshte ne gjendje per ekspansion dhe i merdhifur kur eshte ne gjendje per t'u zhdukur.

Franko-Gjermania nuk ekziston se frengjit e gjermanet vendosen te kritikojne negativitet perkatese, biles frengu as qe pranon sot e kesaj dite te kete pasur ndonje faj.

Frengjit e gjermanet kane lene menjane hasmerine, sepse u zhduk motivi i hasmerise, dmth dominimi i Europes dhe Botes, per shkak te sundimit SHBA-BRSS.

Keta mund ta rrethojne me lajle-lule e mitologji, por e verteta eshte kokeforte. Frengjit dhe gjermanet, si perfundim vendosen te bashkepunojne per te ruajtur te drejten e ekspansionit ne Europe, kryesisht ekonomik dhe kete e bejne me ane te BE-se.

Ne Ballkan motivi i hasmerise nuk eshte zhdukur dhe meqe nuk jane shtete qe mendojne per ndonje ekspansion global, keshtu qe t'u duhet domosdoshmerisht te bashkepunojne, atehere gjithçka mbetet siç eshte.

Gjithçka nis nga dallimi themelor, njeriu eshte ne vetvete i mire apo i keq. Po u nise qe eshte i keq, do armatosesh deri ne dhembe, edhe si shtet e do shohesh kedo me mosbesim, po u nise qe eshte i mire, do hecesh me filozofine e paqes, mirekuptimit etj.

Historia thote qe eshte mire te nisesh me idene qe njeriu ne vetvete eshte i keq, keshtu qe ne Ballkan, pak rendesi ka mosmarreveshja historike, tokat e shenjta e djepet, eshte mire qe te shohesh a priori kedo me mosbesim.

Ne pergjithesi ne shqiptaret e praktikojme me njeri-tjetrin por jo me te huajt, vritemi me njeri-tjetrit dhe pastaj themi qe s'kemi pushtuar askend.

Ta duash veten 'me mire' tek une perkthehet qe shqiptari ta shohe shqiptarin duke u nisur nga ideja se njeriu eshte ne thelb i mire, mund te bashkepunojne, te mirekuptohet, te ndertoje vendin e perbashket, ndersa me te huajt te niset me parimin qe njeriu eshte ne thelb i keq.

Ne s'jemi komb i suksesshem sepse i kembejme vendet ketyre filozofive, ne e duam veten keq dhe kjo dobesi kronike qe vjen nga lufta me njeri-tjetrin, nuk na ka dhene mundesi te krijojme shtete te suksesshme.

Do te vazhdojme te jemi te pasuksesshem sepse edhe qyteterimin e konceptojme si legjitimitet i konfliktit te brendshem e delegjitimitet i rivalitetit me te huajt.

Tek ne do pranohet gjithnje shume me lehte qe 3000 shqiptare te vriten me njeri-tjetrin si ne 1997, sesa 3000 shqiptare te vriten ne lufte per çlirimin e Kosoves dhe Ilirides. Jemi gatuar thelbesisht mbrapsht dhe per fat te keq duket se eshte ne ADN e kombit, nga nuk shkulet dot.

 

e hongre ene ti. hyne ke klubi i kamunistavesmiley presim fjalimin e rradhes te hurbineksmiley

sa per smajlin nuk eshte politikan dhe as qe ka deshire te na udheheqe nga fitorja ne fitoresmiley thote ate qe mendon sipas publikut qe e lexon.smileyajo qe i kam zili smajlit(dhe si une shume peshq te tjere pvrssht se nuk e pranojne)eshte moskokcarja e tij per llogjet e shqipove.smiley

 

Historia thote qe eshte mire te nisesh me idene qe njeriu ne vetvete eshte i keq, keshtu qe ne Ballkan, pak rendesi ka mosmarreveshja historike, tokat e shenjta e djepet, eshte mire qe te shohesh a priori kedo me mosbesim.

Ne pergjithesi ne shqiptaret e praktikojme me njeri-tjetrin por jo me te huajt, vritemi me njeri-tjetrit dhe pastaj themi qe s'kemi pushtuar askend.

Ta duash veten 'me mire' tek une perkthehet qe shqiptari ta shohe shqiptarin duke u nisur nga ideja se njeriu eshte ne thelb i mire, mund te bashkepunojne, te mirekuptohet, te ndertoje vendin e perbashket, ndersa me te huajt te niset me parimin qe njeriu eshte ne thelb i keq.

Ne s'jemi komb i suksesshem sepse i kembejme vendet ketyre filozofive, ne e duam veten keq dhe kjo dobesi kronike qe vjen nga lufta me njeri-tjetrin, nuk na ka dhene mundesi te krijojme shtete te suksesshme.

Do te vazhdojme te jemi te pasuksesshem sepse edhe qyteterimin e konceptojme si legjitimitet i konfliktit te brendshem e delegjitimitet i rivalitetit me te huajt.

Tek ne do pranohet gjithnje shume me lehte qe 3000 shqiptare te vriten me njeri-tjetrin si ne 1997, sesa 3000 shqiptare te vriten ne lufte per çlirimin e Kosoves dhe Ilirides. Jemi gatuar thelbesisht mbrapsht dhe per fat te keq duket se eshte ne ADN e kombit, nga nuk shkulet dot.

 

"Frengjit e gjermanet kane lene menjane hasmerine, sepse u zhduk motivi i hasmerise, dmth dominimi i Europes dhe Botes, per shkak te sundimit SHBA-BRSS."

Argumenti nuk është bindës. Francën si perandori nuk e konkuronte Gjermania e sapofuqizuar, por armikja e vjetër, "Perandoria ku nuk perëndonte dielli", Britania e madhe. Të dyja këto perandori zotronin globin. Armqësia Francë-Gjermani, në tre lufrat e shek. XIX dhe XX mes tyre, kanë patur si objekt pretendimet mbi Alcas-Lorenën. Askush deri tani nuk ka dhënë prova se historia është harruar.

Frengjit e gjermanet kane lene menjane hasmerine, sepse u zhduk motivi i hasmerise, dmth dominimi i Europes dhe Botes, per shkak te sundimit SHBA-BRSS.

Ah, dhe une qe deri me sot kujtoja qe konflikti franko-gjerman ishte per Alsace-Lloraine dhe qe konfliktu "u la" menjane nen kercenimin e NATO (lexo: Amerikes) te tipit "mos e krruani me shume" dhe faktit qe Gjermanise, pas kapitullimit ne 8 Maj 1945, ju hoq e drejta per te patur ushtri sulmuese, u nda ne dy pjese, ju hapen baza ushtarake ne territorin e Gjermanise qe mos te kishte nga t'a luante me, etj.

Ne me vështirësi po ndahemi nga ca ëndrra të marra, ca misionarizma qesharake. Ne e kemi vështirë të kuptojmë se s’ka popuj misionarë në Ballkan dhe s’besoj të gjenden të tillë kurrkund.

SHBA jane misionare.

ka gjithnji nji popull (ose grup popujsh) misionar per nje kohe te dhene. por misionarlliku eshte prej vetiu. endogjen. nuk jepet, nuk shpallet, nuk varet ne qafe. Me e bukra: poplli misionar nuk e di qe eshte misionar ndersa eshte. Por them qe ky e ka pas llafin per popuj qe nuk e kon "te dhene" misionarllikun, por dun me e mor me zor. popuj "moechtegern" qe ka sa te dush ne korrelacion te drejte me shkallen natyrore te delirit (per capita).

Do isha shume kurioz te lexoja reagimet, nese ka, te lexuesve serbe te kesaj interviste! 

 

ore un doja me dit menimin tat i her. me fal nqse e ke dhone, se nuk kam pas kohe fare (sot) me lexu.

ngurrimi jot eshte edhe ai nji pergjigje birinxhi.

por tuj pa perreth, me duhet me thon, prap se prap e megjithate, qe shyqyr qe eshte (akoma!).

Kadareja jep nje interviste, qe edhe neser te jete si studim ne shkolla s'ben çudi.

Ai numeratori i pyetjes, me len te dyshoj  se nuk eshte interviste çasti, jane derguar pyetjet, e Kadareja me ngadale ( eshte tip i avashte) ka arrite te jap kete interviste model.

E lexon nje shqiptar, e lexon nje serb, grek, europian, amerikan, veshtire ti gjejne nje pike per ta kundershtuar ( logjiken) , vetem kinezi , mund te mos mbete i kenaqur , e para here ne nje interviste, Kadareja nuk permend kinez.

 

Ne pergjithesi ka dy pika ne interviste qe mund te kontestohen nga pikepamja e nje shqiptari qe jan ajo qe foli zotrulsi dhe me pas pjer thomasi, dhe pika e dyte eshte ajo qe foli akeisti mbi token dhe popullin qe e banon.

Tani tek  pika e pare vertete  ka dicka qe nuk shkon dhe qe Kadareja nuk e ka permendur, dhe besoj se kete gje e ka bere me dashje duke marr parasysh se i drejtohet audiences te nje populli qe eshte krejtesisht i verber ne ceshtjet historike dhe e sheh veten si populli me i viktimizuar ne bote. Gabimi Kadarese nqs mund te quhet gabim eshte vetem qe nuk e ka permendur faktin qe viktimat e ketij trinomi ballkanas 100 vitet e fundit kan qene vetem shqiptaret. Per aq sa ka thene ama, nuk ka thene gje gabim.

 

Pika e dyte per token qe eshte edhe shume e rendesishme. Kadareja nuk ka thene qe toka i perket popullit i cili banon ne te edhe nese ky popull eshte koloni e ngulur aty duke mare shtepite e te tjereve. Duke pasur kete parasysh edhe Cameria nuk ka cti bej koloneve aziatike te ngulur ne pronat e shqiptareve, por pronat mund ti kthehen shqiptareve dhe ate toke ta gezojne te gjith.

Ndoshta shqiptari duhet te ndryshoje pikepamje. Kadareja, perseris, po flet nga pozita e fituesit, Kosova tani eshte e pavarur, ndaj intervista e mesiperme eshte tamam e nje fitimtari.

Per piken e pare, mendoj, se ne nje fare niveli eshte me ofendues ky trajtim i ceshtjes ne kete menyre per serbet dhe greket, pra duke mos luajtur rolin e viktimes por duke thene qe jemi te barabarte dhe jo duke permendur qe shqiptaret kane qene viktimat ne keto 100 vitet e fundit. Duke ju bere te qarte qe situata u zgjidh ne kete menyre ndaj me sa duket nuk ishim vetem ne qe mendonim qe ju, serbe, po gaboni. Por dhe fuqite e medha na dhane te drejte! Me pak fjale e verteta dhe e drejta triumfoi... Tani viktimat jeni ju! Megjithese une nuk ulem ne nivelin tuaj te ju shaj sic keni bere ju historikisht!

Per piken e dyte... ndoshta, Kadareja po ju thote serbeve, grekeve dhe shqiptareve, (dje kryeministri Italian Monti tha Greqia ka humbur Sovranitetin), ne nje te ardhme, jo te larget, shteti, elemente te te cilit jane sovraniteti, territori, populli nuk do jene aq te rendesishem sa mendoni ju ne kontekstin e gjere europian. Ndaj ai po ben thirrje per paqe tani dhe per bashkepunim pasi nese nuk arrini te mekembni ekonomite tuaja me reforma do perfundoni si greket (duke ju dhene urdhera BCE, FMN dhe Gjermania) dhe ne vend qe te jeni koshiente se po e jepni ate sovranitet dhe te negocioni do jua marrin!

Ne ate sovranitet qe flet Monti e kemi humbur prej kohesh.

Por Monti thote edhe qe eshte skandaloze ajo humbje sovraniteti, nuk thote qe s'eshte i rendesishem se Europa keshtu e ashtu. Monti nuk u shet dokrra rreth Europes italianeve, thote qe ajo humbje sovraniteti ekonomik do te ishte tragjike per Italine.

Europes nuk i leshohet sovraniteti, por ka ndervaresi sovraniteti mes shtet-kombesh, qe do te thote se si Franca e Gjermania ashtu edhe Luksemburgu e Estonia, leshojne ndersjelltesisht, por nuk ua japin entiteve mbishteterore te Brukselit.

Ky i fundit, ka vetem çelesat e kashtes, e persa kohe qe Merkel sillet si Padrone e Europes, llogjika e ndervaresise thote qe Gjermania nuk eshte Padrone e nje shtet tjeter i nenshtruari.

Ne festojme 100 vjetorin e Sovranitetit, nuk ka pike logjike te flasim per leshim sovraniteti.

Europa nuk mund te jete per ne Perandoria e Re Osmane, por bashkim vullnetar shtetesh Sovrane, te cilat vendosin qe nje pjese te sovranitetit ta ndajne.

Te propogandosh nje skllaveri te re, qofte edhe te praruar, do te thote qe te te mungoje thelbi i te qenit qytetar, te mohosh parimin e sovranitetit popullor.

Normalisht emigranti shqiptar s'e rruan per kete parim, se nuk e pjerdh njeri aty ku eshte, s'ka te drejta politike se s'i lejohet te votoje, çka ne fakt e ben nje model shume negativ per shqiptaret ne Shqiperi.

Te qenit qytetar lidhet esencialisht me te drejtat poli(s)tike qe gezon dhe keto shqiptari i gezon vetem ne Shqiperi. Shqiperia eshte vendi ku çdo shqiptar mund te permbushe qytetarine e tij, pjesa tjeter e botes eshte vendi ku çdo shqiptar eshte qytetar gjysmak.

Shqiptaret duhet te pyesin veten, a jemi ne nje popull me frengjit e gjermanet, ne menyre qe gezojme bashkarisht parimin e sovranitetit popullor ?

Persa kohe qe pergjigja eshte jo, atehere nuk ka shprese tjeter per plotesine e qytetarise sesa Shqiperia. Qytetar nuk do te thote konsumator, punetor e taksapagues, edhe bujkrobi mesjetar i gezonte keto veti. Ca nuk gezonte ai ishin te drejtat politike e parimi i sovranitetit popullor. Pak a shume emigranti shqiptar ne bote eshte nje bujkrob modern.

 

Nuk e ve ne dyshim, asgje nuk eshte e pakontestueshme.

e kam fjalen tek logjika qe perdor Kadareja, teper lart IQ.

Mendimi im ky, asgje me shume.

Per raportet me te tjeret, sidomos me serbet e greket, Kadare eshte Vetvetja.

 

Kadareja e konsideron veten shkrimtar. Shqiptarët e shohin si intelektual (dmth presin shumë idera dhe fjalë të mençura që do zgjidhin hallet e përmrençme). Unë them që kemi humbur shumë që nuk e kemi bërë ambasador në OKB. Kjo intervistë (dhe jo vetëm kjo) është dëshmi e pakundërshtueshme.

Postimi 150.

Vetem per nje kusherire te larget qe me mori ne telefon dhe u habit qe s'kisha derdellitur mbi intervisten e Kadarese, keshtu qe s'pres ndonje vleresim apo qortim nga askush. Per kusheriren qe e kam dashur shume, po them kete :

Vetem tani e lexova intervisten. Isha matur disa here por me nderpritej leximi nga rrethana madhore (shi, bubullima, e dashura ne telefon nga supermarketi qe me pyet ç'ngjyre çorapesh dua, e keshtu historirash pa lidhje). Sidoqofte, fjalet e Kadarese duhen qasur nga disa kendveshtrime :

1. serb : Kadare duket sikur thote : "ne fakt, une s'ju honeps fare, por s'kam ç'dreqin te bej me ju se me keni qelluar ngjitur, prandaj hajde bejme si shoke se nuk shtyhet jeta me cfurk ne dore". Per nje lexues normal serb, Kadare eshte ketu nje nacionalist i keq, sepse le qe mbron Shqiptaret, por edhe i mbron me te padrejte, sepse flet nga pozita e numrit te Shqiptareve ne Kosove. Kjo iu duket Serbeve nje "shkop" qe Kadare ua zgjat Serbeve per t'u kapur.

2. shqiptar : nga ky krah, Kadare shikohet ne dy menyra : ai eshte me i madhi, i shkelqyer, rob zoti, mo i miri qi ka tirona, etj etj. Dhe menyra e dyte : Kadare ka bere ca kompromise, mbase me te drejte, por i ka bere ama. Mund t'i kete bere qe te duket se e ka zbutur retoriken nacionaliste, e cila s'kalon mire ne Perendim dhe ne Suedi. Mund ta kete bere gjithashtu se ka mesuar pak nga diplomacia dhe mendon se kundershtari i thyer s'duhet tallur asnjehere (jo si marincat ne Irak apo ne Afganistan, ku ca koketule s'kane marre asgje vesh nga çka brenda kafkes se leckamanit). Kjo eshte taktike e zgjuar, dhe nje pjese e lexuesve shqiptare e miratojne. Nje pjese e trete lexuesish, jane haptas ne nje urrejtje gjerash shqiptare dhe kane per borxh te ngrejne ne qiell çdo foles qe kritikon ca Shqiptaret. Pra keta lexuesit e trete s'e vleresojne intervisten e Kadarese si interviste e zgjuar, por thjesht "ah sa mire qe ua ka futur pak Shqiptareve, dhe as sa mire gjithashtu qe serbet fundja s'jane aq te keqinj, ortodokse te mire jane dhe ata, tip janullatosa qe iu ra bretku ne pune per te miren e shqiptareve.

3. europian : me kete interviste, Kadare eshte pajtuar goxha mire me lexuesin e ndritur europian (them i ndritur sepse lexuesi normal as qe e di emrin e Kadarese, qofte dhe 10 meter larg shtepise se shkrimtarit tone. Por rrethet e larta te letersise, e vleresojne Kadarene dhe kjo interviste thjesht sa ua shton vleresimin.

Ne teresi, intervista i nxjerr te gjithe te fituar, serbet, shqiptaret dhe europianet, dhe vete Kadarene. Dhe per mua, kjo eshte nje gje e zgjuar.

______

Per t'u kapur pastaj ne rreshta e fjale te veçanta, diskutimi mund te jete me i holle : psh, jo gjithmone shumica e banoreve te nje vendi vendos per shkeputje apo tjeter. Ne Toulon, ne France, qytet bregdetar, ka lagje qe jane masivisht arabe, por s'behet fjale per nje bashki paralele, ngaqe ai qafekuqi i Frances s'do t'iu pelqente ketyre flokeallosojve. Popullsia ka rendesine e vet, por kur ka nga prapa nje te drejte TE PAKTEN te diskutueshme mbi ate vend. Ne rastin e Kosoves, e vetmja gje qe dihet me siguri te plote, eshte se ajo toke ska qene asnjehere masivisht e populluar me serbe, qofte dhe gjate shpernguljes se 1680 e ca, se nuk e mbaj mend mire vitin, gjate terheqjes kur Austria u thye nga Osmanet. Me nje fjale, shqiptaret kane disa argumente te forte ne lidhje me token kosovare, dhe ato duhen SHFRYTEZUAR dhe jo ANASHKALUAR apo harruar (si ne rastin e intervistes). Dmth, per ata qe e njohin martinelin, kjo çeshtje duhet punuar me ritmin e martinelit, dmth, te shfrytezohen te gjitha burimet e historise dhe gjeografise, per t'i meshuar karakterit shqiptar te tokave kosovare. Sepse, me Serbet, por edhe me te tjeret, mjafton nje dobesim ne argumentin tend, dhe pastaj librat mbushen me gjepura qe marrin forcen dhe dukjen e se vertetes. Keshtu ka ndodhur me 1389, e keshtu me 1680 e ca, e keshtu me vone.

Megjithate, ne teresi, Europa, te pakten ata qe bejne ca politika, jane tashme te bindur se kjo toke iu ka perkitur vertet Shqiptareve. Eshte e pamundur qe dikush te te fale token, dhe ajo çka ngjare me 2008, ka qene jo per shkak te masakrimit te popullit kosovar me 1999, porse ka pasur nje vetedijesim se ky vend iu perket vertet Shqiptareve. Ne kete pikepamje, Kosova eshte e humbur njehere e mire per Serbet. Ceshtja eshte qe te parashikohet mundesia e nje shthurjeje te rendit boteror (katastrofe natyrore me permasa te medha, renie e superfuqise amerikane dhe europiane), dhe Serbia te rikthehet me dhune. Ndaj se ciles, gjithe Shqiptaret, edhe ai pizevengu Max Velo qe me derdellit per ca gjera per turpin e vet, duhet te pergatiten.

Nese nuk ndodh ndonje tronditje e madhe e tille, dalengadale, koha do te beje qe Kosova te dale perfundimisht nga mendja e serbeve. Vetedijesimi, ndergjegja njerezore do te rritet ne Serbi, pak nga pak do te shkohet drejt paqtimit mbase te heshtur, por te pakten paqtim. Problemi eshte qe Kosova e cila ka hyre ne histori, dmth ben pjese tashme ne levizjen e historise boterore, te mos dale qe andej. Pra te perpiqet edhe ajo vete per t'u kapur fort pas idese se shtetit, zhvillimit dhe dhenies se vlerave ndaj botes. Bota ka nevoje per ndihmen kosovare, dhe kosovaret duhet te jene te gatshem t'i japin botes vlerat e tyre me te mira. Nje nder arsyet perse arabet jane sot aq te menjanuar, eshte se vete ata, ne nje çast te historise se tyre, kane hequr dore nga bashkepunimi me boten (shkenca apo filozofia e tyre ka dhene shpirt diku nga vitet 800 apo 900, dhe pastaj erresire). Kete duhet ta shmange Kosova : dmth te nxjerre talente e t'i sjellin diçka botes, nje gezim, nje argetim, nje prehje, shkurt, te jete e vlefshme ne bote. Perndryshe, popullsi te tilla qe s'japin asgje, harrohen shume shpejt dhe ribien menjehere nen zgjedhen pararendese (republikat e azise qendrore, kirgiz e turkmen e kazak e ku e di une, jane rifutur serish nen kupolen ruse, sepse aq e kane hapin, nuk sjellin asgje ndaj njerezimit).

Ne lidhje me Kadarene, e kam pasur bindje gjithmone se eshte nje Shqiptar i mire, nje atdhetar, nje perkrahes i hershem i çeshtjes kosovare, por edhe kjo nuk ka ardhur vetvetiu : vete Kosovaret kane nxjerre koka te zgjuara te cilat kane bere qe te terheqin vemendjen e Kadarese, dhe te shokeve te Kadarese ne Europe. Gjithçka ka nje shpjegim, askush s'ta afron lugen tek goja, por duhet merituar.

Per letersine e Kadarese, meqe ska lidhje me temen, s'po koritem as une.

Keshtu kusherire, per ty i fola keto fjale, shihemi sivjet ne plazh.

*****

Hurbo, ke bere nje postim te shkelqyer per "kushuriren".

Amplifikimi i fakteve qe favorizojne  ceshtjen shqiptare ne kosove eshte jetike

shqiptaret kane disa argumente te forte ne lidhje me token kosovare, dhe ato duhen SHFRYTEZUAR dhe jo ANASHKALUAR apo harruar (si ne rastin e intervistes). Dmth, per ata qe e njohin martinelin, kjo çeshtje duhet punuar me ritmin e martinelit, dmth, te shfrytezohen te gjitha burimet e historise dhe gjeografise, per t'i meshuar karakterit shqiptar te tokave kosovare. Sepse, me Serbet, por edhe me te tjeret, mjafton nje dobesim ne argumentin tend, dhe pastaj librat mbushen me gjepura qe marrin forcen dhe dukjen e se vertetes. Keshtu ka ndodhur me 1389, e keshtu me 1680 e ca, e keshtu me vone

*****

 Nje nder arsyet perse arabet jane sot aq te menjanuar, eshte se vete ata, ne nje çast te historise se tyre, kane hequr dore nga bashkepunimi me boten (shkenca apo filozofia e tyre ka dhene shpirt diku nga vitet 800 apo 900, dhe pastaj erresire)

******

kundershtari i thyer s'duhet tallur asnjehere

Hurbinek /

me dole ne shteg me kete fraze ;

ne fakt, une s'ju honeps fare, por s'kam ç'dreqin te bej me ju se me keni qelluar ngjitur, prandaj hajde bejme si shoke se nuk shtyhet jeta me cfurk ne dore".

d.m.th flet qarte, po nuk mendon qarte Kadareja ketu.

Nacionalizmi per serbet eshte zhvillim , ne serbi sundon motoja - ti puno shume, une mendoj per serbin e madhe, ndryshe nga megalomania greke, te gjithe megaloman asnje punetor.

Per shqiptaret per momnetin nuk mund ta quajme nacionalizem, po mbijetes e etje per pushtet individual.

Ne pc kam instaluar nje mates kulture , PPU  para disa jave ishte gjithmon ne nivelin +1/ -1, ka dite qe niveli eshte rritur , ka arritur deri +6.

Edhe ti ke merita padyshim.

Ne pc kam instaluar nje mates kulture , PPU  para disa jave ishte gjithmon ne nivelin +1/ -1, ka dite qe niveli eshte rritur , ka arritur deri +6.

Jo per ti hequr merita Hurbit, por kjo ka koinciduar me perkeqesimin e artrit te kockave te Idrizit, çka e ka penguar te postoje si zakonisht zdxxhklIHHhasqqewqerrr,..r

Hurbinek! Komenti juaj përshkohet nga një llogjikë e shëndoshë. Jeni shumë i qartë. Përpos të tjerave, posaçërisht më pëlqen tërheqja e vëmëndjes në fjalinë:

       "...Çeshtja eshte qe te parashikohet mundesia e nje shthurjeje te rendit boteror (katastrofe natyrore me permasa te medha, renie e superfuqise amerikane dhe europiane), dhe Serbia te rikthehet me dhune. Ndaj se ciles, gjithe Shqiptaret, edhe ai pizevengu Max Velo qe me derdellit per ca gjera per turpin e vet, duhet te pergatiten."

E kam patur prej kohësh këtë mendim dhe më vjen mirë që komentues me njohuri të gjera si ju, marrin përsipër t'i shohin e t'i shpalosin gjërat me guxim, ashtu siç janë vërtet. Ju përshëndes!

1oora! Kam shkruar për këtë çështje në shtypin shqiptar, kur u vu në qarkullim "Mosmarrveshja". Nuk kam drojë të përgëzoj anëtarët e komunitetit PPU, të cilët kanë aftësi të shpalosin qartazi në komente qëndrimet objektive. Na shërbejnë të gjithëve. Faleminderit 1oora.

Nuk e kisha fjalen per kontribut Petro. E kam me shume fjalen per ate qe te paska impresionuar. Nuk do te kisha nderhyre po te mos ishe perfshire ti, apo ndonje tjeter i rangut tend. Ai citimi qe ke bere eshte PACAVURE, s'ke nga e kap, per te mos thene qe i tere shkrimi eshte carcaf qe ka vetem nje a dy gjera thelbesore brenda te cilat jan permendur edhe me siper, dhe pjesa tjeter derdellitje. Edhe njehere ai citimi qe ty te ka impresionuar eshte nje budallallek tipik. Hajt te pergatitemi ne rast sulmi nga serbet ne rast te nje katastrofe te permasave botrore? E kupton budallallikun Petro apo nuk e kupton? Tani vetem se nje budalla mendohet, ngrys vetullat ngre gishtin para se te flas nuk dmth se po thote ndonje gje te zgjuar, budallallekun e rradhes po thote. Nuk eshte nevoja ta zgjasim, vetem se me duhej te nderhyja per TY. Respekt.

Përshëndetje 1oora! Je ndër komentuesit e guximshëm, të cilve u respektoj mendimin dhe nuk i lexoj vertikalisht, ndaj ndjej detyrimin e një përgjegjeje. Nënvizimi im në komentin e hurb-os, ka lidhje me përmbajtjen e fjalive të theksuara me të zezë. Ja interpretimi: ka kohë që në shoqërinë shqiptare, fill pas pranimit në NATO, mbizotron mendimi se s'na duhet më mbrojta, na mbron NATO, etj., ndërkohë që fqinjët tanë bëjnë të kundërtën. Një nga shkaqet e zhytjes më thellë në borxhe të Greqisë janë shpenzimet ushtarake. Serbia armatoset pa rreshtur, ndërsa ne, larg qoftë që nuk i mbushet mëndja Maqedonisë të na sulmojë se na pushton për dy ditë. Pra, tregohemi naiv dhe shfaqim sjellje fëminore, ndonëse jemi 100 vjeç. Të kujtohet se se si një orë pas nënshkrimit NATO-Serbi, në Kumanovë, qershor 1999, Rusia zbarkoi e pushtoi aeroportin e Prishtinës! NATO, u zbyth dhe Wesly Clark deklaroi se nuk ka ndërmend të fillojë një luftë të re botërore! 1oora, ata janë të paparashikueshëm, ndaj duhet të jemi të përgatitur. Në dëm tonë, të popullsisë shqiptare, momentalisht janë mungesa e ushtrisë së organizuar të Kosovës, sepse nuk ja kanë lejuar dhe dobësimi i ndjenjës kombëtare tek rinia e Shqipërisë, aspirata sociale e të cilve është sentenca e vjetër romake, "Atdheu im është atje ku jetohet më mirë". Në Shqipëri heroi Aleksandër Matrazov konsiderohet psikopat (është ai ushtari rus që për atdheun i vuri gjoksin mitrolozit gjerman). Eh, mik i dashur, kësaj situate i trëmbem, kur theksoj pëlqimin tim për atë pjesë të vënë nën korsiv.

 Të përshëndes e të uroj një ditë të mbarë.

Te lumte Hurbi. Megjithese per kusheriren,analiza jote me perpiu gati po aq sa intervista. Good point qe argumentet historike, qe nga Dardania e ketej duhen SHRYTEZUAR dhe jo ANASHKALUAR. Edhe ai Konstandini I Madh qe zyrtarizoi Krishterimin, edhe Iustiniani , edhe mjaft dardane te tjere te shquar.

...dhe te ndrrojme disa emra, se nuk behet "kjameti"

Kosove-Dardani

Corrovode-UjiZi

Velipoje-Fushmadhja

Berat-Tomorr

El Basan-Skampa

Greket nuk kane probleme me kto gjera: Psh Lopesi u riemerua Peania, dhe Liosa-Ilion...nejse..

 

Hej po ate punen e dy zuzareve shqiptare se paskeni kapur.

Jo po qe ta kuptojne edhe te tjeret (jo vetem shqiptari i vjeter) se per ke shkruan e punon Lubonja me shoke. Ta shofin mire se kush ua merr dhe ua perdor ato shkrimet ku hedhin balte kunder çdo gjeje shqiptare dhe çdo personaliteti shqiptar.

Se ketu normalisht qe u harrua balta qe kafsha lubonje hodhi kunder mosmarreveshjes, por ne Serbi, siç duket, ia paskan mbajtur vath ne vesh kete pune Kadarese. qe paska share gjuhen serbe dhe e paska quajtur gjuhe jevgjish (jo se ka ndonje gje te shash gjuhen e serbve, madje te jete per mua ... me non e me moter, ku ti kene... me gjuhe e me fis) por siç duket qenka e rende per kadarene qe eshte ne nje tjeter nivel.

Dhe vjen puna qe serbet kunder tij, perdorin plumba qe vijne nga shqiptaret, nga lubonja, dhe e vene kot ne siklet e detyrohet i shkreti te perdridhet e te thote qe eshte fyerje e madhe, eshte monstruoze te mendosh se ai mund te ofendoj gjuhen serbe.

Ja keta jemi ne. Se perndryshe ai lubonje nuk do mbushte ekranet tona perdite. Por ai edhe kur gjate luftes se 99' ne vend qe te kishte merakun e femijve shqiptare qe po perdhunoheshin apo grave qe po vriteshin e burrave qe po çnderoheshin, e kishte hallin te shkruante se Skenderbeu e kishte nenen serbe dhe qe shqiptaret jane vllezer me serbet... asgje nuk i hyri ne kembe atij, asnje qe i tha: ore idiot, tani e gjete te besh keto muhabete ti?

Keta lloj kafshesh kemi ne ne krye gjithandej si ne politike si ne art si ne shkence si ne gazetari e analize. Si nuk ditem ti zgjedhim njehere keta liderat tane. Po shkojme psh e midis nolit poet, atdhetar e shkencetar, dhe zogut analfabet e qe perdor trupat serbe per te marre pushtetin... ke zgjedhim ne te mencmit ? Zogun patjeter. Dhe pastaj çuditemi qe ne oren me te lige, ky ia mbath ferrave. Po pse, ça prisje ti qe te bente???

 

ps. vebiu, miremengjes vehbiu, si u gdhive? do vazhdosh te me çash t.rapin me mesazhe private ? apo e lem me kaq...

smiley megjithse kam frike se do ma fshijne kete dreq komenti.

a njef ndonje nga drejtoria ti vlla. qe te t'hyj mik.

a ma shpjego dot si lajmerohet dikush ne Peshk, ta kam cu i PM smiley pse nuk e kane vu nje opcion si pune Nudge me wake ppl up, lol. Nuk e di a i sheh mesazhet fare, pradaj ta coj i kujtese ketu.

be well

@ emo

 

Pse, per Lubonjen e paska patur Kadareja ate "zuzar"? Ptuuuh maskarai. U be edhe Kadareja te shaje Lubonjen. Porrato paç, kur kerkon te shaç.

Dmth qe te sqaroj pak skenarin une (se nuk e kam lexuar as Mosmarreveshjen, as replikat e Lubos). Kadareja ka thene qe serbishtja eshte gjuhe gabelesh dhe Luboja i ka bere taci-bao qe Kadareja ne trurin e tij ka  "mbeturina mikrobogjeze te nacionalizmit racist".

Brravo Lubo. Je i paperseritshem. Jo po ta mori vesh Kadareja qe nuk jane te gjithe syleshe, po ka edhe sypetrita. 

smileye shikon c'thote xhest-mi smiley 

pak a shume; Kuptohemi po smerremi vesh.

bp ka hapur nje teme mbi gjuhen,por si problem metaforik

ktu jemi shume larg jemi ne maja-maja rripa-rripa te paarritshmesmiley

s besoj se ben ti perziesh te dyja...mirmengjes njehere pas gjumit besoj me kthjellet per te marr tastin ne dore e per tu shprehur

shenimi im? humor rinor,i paperpunuarsmiley

po kaviri?? humor apo???

mbushur me medyshje kjo bote. ja pse shekspiri eshte i madh.newton po ashtu.graviteti aty ishte po asnje se kuptonte.u desh te bjere molla qe tu ndizte llampa. 

i ri dhe i paperpunuar sikur nuk jane sinonime??? apo????

 

kavir me duket se e kuptove kabim....lubonja ka thene eshte gjuhe gabelesh... sa per maskara s besoj se kadareja do prekej nga kjo fjala jote po e mira eshte mos te shash dike qe ngreh lart shqiptaret e letersine e tyre se psh me cfare na ka nderuar lubonja ne europt neve???

Skishe nevoje me bo 7 paragrafe o nake me na tregu qe ke dashnore

Si gjithmone kur behet fjale per Kosoven Kadare flet qarte. Kosova eshte e banuar nga shqiptare (per me teper shqiptare te keqtrajtuar nga nje shtet te cilin nuk e kane zgjedhur) dhe nuk mund te zhbehet. Cfare do te shtoja (sepse kjo nuk do kishte vend ne nje interviste per nje gazeta serbe) - kjo nuk do te thote qe do jete e shqiptareve gjithnje (sidomos nese ne vazhdojme te vrasim njeri-tjetrin). Nuk e di kush mund ta kete artikuluar i pari si ide por tek "Eskili" Kadare permend se "e drejta nuk anon gjithnje nga njera ane" - e ndoshta kjo e beri Serbine ta humbte Kosoven.
Ndoshta ata qe permendin se shqiptaret nuk kane sulmuar asnjehere popuj te tjere (versioni yne i historise) do duhet te lexonin me pare se si e shkruajne historine fqinjet tane. 

Pa na thuaj njehere ne cilen pjese te historise kan shkruar fqinjet tane qe shqiptaret i kan sulmuar me motivacion etnik, fetar dhe shfarroses?

E drejta nuk anon nga njera ane kur ka godije-kundergoditje-goditje-kundergoditje...... serbet nuk moren kundergoditje nga shqiptaret, nuk e kan marre kurre kundergoditjen, ehhh sa mire do te ishte qe e drejta te anonte edhe njehere nga ata.

1oora po mundohem te pergjigjem megjithese pyetja juaj ka pak mungese etikete ("pa na thuaj njehere").
Une nuk jam historian por mjafton nje lexim i Wikipedia's per historine e Kosoves dhe tek-tuk permendet ndonje sulm padashje ndaj serbeve. Te mos harrohet se ne mesjete njerezit ndaheshin ne fe dhe jo ne kombe dhe deri ne historine e tetevjecares permendet se shqiptaret ndaheshin ne latine, turq dhe greke (dmth. katolike, myslimane dhe ortodokse te krishtere). Prej kesaj kam pershtypjen se shume krime te turqve mund tju jene faturuar shqiptareve ose anasjelltas. Ne nuk i dime akoma (me aqsa jam une ne dijeni) se si e shkruajne fqinjet tane historine, per cfare ngjarjesh e cfare faktesh sjellin, si e justifikojne ata, me menyren e tyre, urrejtjen ndaj nesh, ashtu si ne justifikojme urrejtjen tone.
Me siper nuk jam shprehur nese ajo qe fqinjet tane shkruajne neper librat e tyre te historise eshte e drejte apo e zhdrejte. (Jam i sigurte ama qe ne si komb, sepse shtet nuk kemi patur fatin te krijojme, nuk jemi aq tolerante sac duam te besojme se jemi. Shembull, ne nuk jemi as tolerante ndaj njeri-tjetrit). Thjesht kam thene qe do ishte mire te ballafaqoheshim me menyren se si e shohin ata historine e Ballkanit. Ndoshta do mesonim dicka me teper, per veten dhe per te tjeret.

ne jemi shume tolerant ngaqe jemi popull i vjeter. gjate historise mijera vjeçare, kemi pare shume (perandori te ndryshme te krijohen e zhduken, fe te ndryshme te krijohen e zhduken) e kjo na ka urtesuar. nuk jemi as popull ekspansionist siç jane pergjithesisht popujt me te rinj se ne, latinet, sllavet, gjermaniket, etj. 

greket po ashtu na ngjajne ne kete pike, nuk jane ekspansive.

kjo na ben qe edhe problemet e medha ti kemi me veten dhe jo me te tjeret. ose ne kemi ngelur pikerisht tek problemet me veten, nderkohe qe bota keto i ka zgjidhur te parat.

Mirejam, redcarpet, Peter, Petro, I Pakapshem, Xheni, Bariu : Pershendetje.

Pa u bere shume i bezdisshem, po e vazhdoj dhe pak mesazhin tim me lart, pikerisht mbi dy pika qe mendoj se jane te rendesishme.

1. çeshtja e Historise se Kosoves

2. rasti "Lubonja"

_____

Ne lidhje me piken 1, mendoj se Kosovaret duhet te fillojne sa me shpejt, dhe madje jane te vonuar shume, grumbullimin e çdo lloj fakti, deshmie, dokumenti apo teksti, qe ka lidhje me Luften e Kosoves 1998-1999, me masakrat, kohen, vendin, autoret, dhe keto te jene me te vertete me informata te bollshme dhe pa kurrfare pertese. Ne kete pike, shembulli absolut qe duhet ndjekur, jane Cifutet me dokumentimin qe i kane bere Holokaustit. Nje nder arsyet qe bota (e qyteteruar flas) eshte e ndjeshme ndaj Holokaustit, eshte se Cifutet ndermoren ne nje menyre te jashtezakonshme mbledhjen e çdo lloj te dhene. Qendra Simon Wiesenthal ne Austri, u mor me "gjurmimin" e nazisteve te fshehur, dhe kjo qender eshte bere shkas per arrestime, demaskime te nazisteve, qofte dhe 40 vjet me pas. Kjo gje duhet bere dhe per kriminelet serbe, nje me nje. Raul Hilberg shkroi vepren e tij monumentale "Shkaterrimi i Cifuteve te Europes", ku nuk ka lene asnje hollesi pa permendur : aty eshte qofte aritmetike, pra perllogaritje e sakte te zhdukurish, por edhe analiza te gjata mbi natyren e ketij shkaterrimi. Ketu, Kosovaret duhet me te vertete te dergojne ndonje njeri te zotin ne Izrael e te mesojne nga pervoja e tyre, si veprohet dhe me ç'mjete.

Por krahas dokumentimit te ngjarjeve, eshte absolutisht e nevojshme qe kjo periudhe te percillet nga deget e artit : letersi, kinematografi, qe jane dy me kryesoret. Ende sot, 13 vjet pas kesaj lufte, ne s'kemi nje roman te madh mbi kete ngjarje. Letersia nuk duhet perçmuar si nje "peshe e lehte" ne lidhje me ngjarjet e renda. Madje, per opinionin e gjere europian, nganjehere romanet e tejkalojne ne fuqi dokumentimin e thjeshte. Shume pak vete mund te kene lexuar libra historike mbi komandantin e Auschwitzit, por dihet mire se romani "Vdekja eshte zanati im" i Robert Merle eshte lexuar nga nje numer i madh lexuesish dhe sot eshte nje klasik.

Gjithashtu, ne ende s'kemi nje film te madh mbi luften e Kosoves, as nga ne, e as nga te huajt. Qeveria kosovare s'duhet ta lere menjane edhe kete forme, sepse eshte nje media mjaft e fuqishme qe mund te afroje me miliona njerez per t'u njohur me historine e luftes se 99-es. Filma si Lista e Schindlerit apo Pianisti, bejne shpesh me shume pune se nje dokumentar apo liber historik. Per kete, po te kisha gje ne dore, s'do te nguroja fare te mblidhja fonde dhe pajtuar nje regjizor te mirenjohur amerikan apo europian, kuptohet me shpenzime te medha, por te pakten do te kishim nje pike reference ku njerezit do ta shihnin veten ne te. Angelina Jolie e beri per Bosnjen, jam i sigurte se po te kishte qene nje emer i madh regjizori (se ne rastin e saj, shikuesit kane paragjykime : eshte grua e bukur, dhe nje grua e tille s'mund te beje filma te mire, etj etj), filmi do te kishte pasur shume me teper sukses ne Europe.

Shkurt, duhet nje bashkerendim ne tre drejtime : dokumentacion, letersi, kinematografi. Dhe ketu, ndihma duhet te vije nga gjithkush. Emigrantet qe jane ne USA, te mbledhin dokumentacionin amerikan mbi luften, anglezet njelloj, francezet po ashtu, ne te gjitha vendet e rendesishme europiane, deri dhe tek Spanja qe s'na ka njohur, duhen mbledhur shkrime, tekste, filmime, bobina gazetaresh, arkiva televizionesh, gjithçka. Secili ne vendin e vet ku jeton.

Kuptohet qe keto kane nje kosto, por nje plan i mire, i zbatuar nga njerez te zellshem e te perkushtuar ndaj çeshtjes se Kosoves, njerez qe do te ishin vertet te hapur ndaj te gjitha rrymave apo huqeve njerezore, do te bente shume pune, per sot e mot. Te mos harrojme se lufta e Kosoves ka qene percjelle ne menyre planetare : per here te pare pas 55 vjetesh, bota mendoi se po luante me zjarrin e Luftes se III-te. Keshtu, informacionet kane qene planetare, te gjitha vendet e kishin ne qender te lajmeve, dhe qendrimet kane qene te ndryshme e shpesh here te kunderta mes QEVERIVE dhe OPINIONIT publik. Te gjitha keto, them se eshte mire te dokumentohen e te arkivohen per çdo hulumtim te metejshem.

_______

Ne lidhje me rastin "Lubonja" :

E para e punes, qe te jemi keshtu te qarte qe ne fillim, fjala "zuzar" ne gojen e nje shkrimtari, eshte e papranueshme, qofte ky dhe Kadareja. "Zuzar" mund ta perdore vetem nje personazh romani, aty do te ishte ne vendin e vet, por jo ne gojen e nje shkrimtari ne nje interviste. Ka qene nje trishtim per mua kur degjoja para ca kohesh, ne shtypine e dites, gjate nje grindjeje mes Kadarese dhe ca te tjereve, shprehjen "horr horri". Sinqerisht, kjo eshte e tepert.

Pastaj, sesi mund te shikohet Lubonja, ketu ka per te diskutuar dhe mire eshte qe te diskutojme, sepse gjerat s'duhet lene te marrin ere. Jam kunder linçimit te kujtdo : Kadarese, Lubonjes, Klosit (ndjese paste), apo ndonje pjesetari ketu ne forum. Lukunia eshte diçka qe e urrej shume, ska gje me te ulet dhe me varferuese. Nese s'jemi dakort me Lubonjen, atehere duhet hyre ne diskutim me te. E pranoj se ky diskutim eshte i pabarabarte persa i perket mjeteve shprehese (ai ka hyrje ne media, e ju jo), por gjithsesi, duhet te kete nje shkembim dhe jo mallkime e çkisherime.

Lubonja eshte nje personazh kompleks, s'eshte as i zi e as i bardhe, gjerat duhen vene gjithnje ne kontekst ndryshe flasim si ne Hene. Eshte dikush qe ka bere 17 vjet burg, per ASGJE. Dhe ketu, si miq qe ju kam, duhet te ndalemi vertet pak e te mendohemi : 17 vjet burg i rende, per ASGJE. Kjo eshte nje traume qe ju ndjek nga pas perjete. Nese ne e hedhim veshtrimin prapa ne te kaluaren tone vetjake, do te ndalemi me e shumta tek nje traume qe fundja ben pjese ne jeten e perditshme : kemi humbur nje njeri te afert, kemi kaluar nje semundje te rende, etj. Gjera te pamundura te harrohen, por fundja jane pjese e jetes, hyjne ne ligjesine e saj. Nderkohe qe Lubonja, po te ktheje koken ne te kaluaren e vet, ai sheh vetem nje njolle te madhe te zeze, 17 vjet burg te tmerrshem komunist. Si i tille, ai ka nje lloj te drejte morale qe te flase te pakten DY FJALE me shume se une. Dhe une ia njoh kete fjale. Mund te mos jem fare dakort me te, por ama ia pranoj te drejten e fjales me nje lloj respekti qe vjen nga kjo traume ne jeten e tij.

Tani te futemi tek çfare thote ai. Lubonja vjen nga nje familje vllahe (deri ne te dhenat e fundit), qe ne nje çast apo tjeter te historise ballkanike, eshte rreshtuar krahas nje popullsie shqiptare. Vllehe te tjere jane rreshtuar me maqedonasit, disa me Rumunet, disa me Greket e disa me Serbet, kjo eshte histori dhe s'mund te sjellim asnje gjykim me te. Familja Lubonja ka qelluar bashke me Shqiptaret, te lidhur miqesisht e dashurisht me keta te fundit. Si e tille, kjo familje, perderisa ka vendosur ta ndaje fatin e vet me Shqiptaret, nuk mund te quhet me si nje pakice, por thjesht Shqiptar, nenshtetas shqiptar. Tani e tutje, te mirat dhe te keqijat, ai do t'i ndaje me Shqiptaret (gje qe eshte vertetuar nga vete jeta e tij). Diskutimi i Lubonjes, duhet marre ne nje kontekst perplasjeje autokton-ardhacak (megjithese vete Lubonja s'eshte i ardhur sepse eshte lindur ne Shqiperi dhe eshte po aq shqiptar sa une). Ballkani, duke qene se ka nje retorike nacionaliste, Lubonja ka vendosur qe ta vendose theksin e vet mbi retoriken nacionaliste shqiptare. Ai mendon se nacionalizmi ne pergjithesi, dhe ai shqiptar ne veçanti, jane dy te zezat me te medha qe i kanosen paqes, n'daç ne Ballkan e n'daç ne Shqiperi. Ne parim, jam dakort. Por ajo ku une ndahem nga Lubonja dhe te tjere mbeshtetes te tij, eshte se duhet ndare mire : kush quhet nacionalist, e kush quhet atdhetar (patriot). Dhe ketu, kam frike se Lubonja gabon duke e shtyre kufirin ne dem te patriotizmit, e duke e thjeshtuar kete te fundit me nacionalizmin. Kuptohet qe kjo i ngacmon disa, mua perfshire.

Kam nje mik te ngushte qe gjuhe te nenes nuk ka pasur shqipen, por nje gjuhe tjeter ballkanike. Sa here qe retorika nacionaliste perkeqesohet ne deklarata apo gjera, ne veshtrimin e tij shoh nje shqetesim. E megjithate, ai s'do te duhet te kishte frike sepse eshte lindur e rritur ne Shqiperi, dhe shkolluar ne shqip dhe qe e flet shqipen per mrekulli. Punon, jeton, dhe paguan taksat ne Shqiperi. Atehere, a nuk mund te bejme nje perpjekje qe ne ta kuptojme shqetesimin e ketij njeriu ? Sepse, jo gjithmone nacionalizmi udhehiqet nga koka te urta e te zgjuara. Nganjehere, ky nacionalizem rreshqet dhe e ashperson retoriken, duke bere nje hap ende me tej drejt dhunes. Dhe kesaj ia ka friken edhe miku im, edhe Lubonja. Te dy mendojne se ngritja lart e vetes duke ulur dhe poshteruar tjetrin, eshte e rrezikshme. Edhe une pajtohem me ta. Nuk vjen asgje e mire qe ngritjen tende t'ia detyrosh uljes se tjetrit. Por duhet e kunderta : duhet te matesh me tjetrin per te bere me mire se ai. Ky lloj nacionalizmi eshte pozitiv, eshte cytes, gjallerues, nderkohe qe tjetri, ai i poshterimit te tjetrit per te lartesuar veten, eshte negativ. Qofte dhe sikur tjetri te mos reagoje fare, kjo na krijon njefare sikleti sepse e shohim mire se nuk kemi qene "fair play".

Vllehet, po te shikojme mire ne historine tone, nuk na dalin armiq te Shqiptareve, dhe se faktikisht, ne iu detyrohemi atyre ca gjera jo te paperfillshme gjate viteve te Rilindjes kombetare. Sa per dijeni, Vllehet kane qene nder te paret (asokohe ne Rumani, ne mergate) qe e kuptuan rendesine e nje shkeputjeje totale nga ndikimi grek, qofte ai kishtar, e qofte gjuhesor. Ishin disa vllehe ata qe ndihmuan te paret per shkrimin e shqipes, per abetaren, e per hapjen e shkollave. Ne kete kontekst, historia e nje te ashtuquajture armiqesi mes Vlleheve dhe Shqiptareve, eshte nje histori e rreme. Gjendja eshte nderlikuar vetem pas ardhjes ne pushtet te komunisteve, te cilet kane shfrytezuar çdo lloj manipulimi e perdorur çdo lloj makiavelizmi per te ndenjur ne pushtet. Fakti qe nje pjese e mire Vllehesh kishin pozita te larta ne nomenklaturen komuniste, s'duhet te na erresoje syte e te mos shohim se ka pasur edhe Vllehe te persekutuar dhe pushkatuar nga regjimi. Pra, krimet e nje Vllahu komunist, s'mund t'i mvishen nje popullsie te tere. Te gjithe e dine se Beria ishte personazhi me i urryer ne Rusi, e qe ishte çifut. Te gjithe e dine gjithashtu se Trotski ishte ideologu i dhunes revolucionare, dhe ai ishte çifut. Por si mund te harrohen viktimat çifute te stalinit, gjyqet e bluzave te bardha ku jane pushkatuar, denuar e debuar nje numer i madh Cifutesh ? Keshtu, urrejtjet e verbera ne "grup", jane te rrezikshme dhe pa kurrfare baze.

Per t'u rikthyer tek Lubonja : per mua, ai ka nje ndjeshmeri tejet te theksuar ne lidhje me nacionalizmin shqiptar, dhe per mua, eshte ndjeshmeri e tepert. Tek Lubonja ka nje ngaterrim perparesish : nuk eshte nacionalizmi shqiptar ai qe eshte duke e shkaterruar jeten sot ne Shqiperi, por jane shume halle te tjera qe s'kane asnje lidhje me kete. Per fatin e mire tonin dhe te Lubonjes, nacionalizmi shqiptar nuk ka pjelle ende asnje dokument te tipit Cubrilloviç apo Garashanin, dhe as nuk ka krijuar ne njesite policore grupe te tera ekstremistesh qe keqtrajtojne pakicat etnike, siç ndodh rendom ne Greqi, e ripohuar kjo dhe nga gazeta "Le Monde" e djeshme, ku thuhej se policia greke eshte e krimbur me falanga te ekstremit te djathte. Pra, meshimi i Lubonjes mbi kete pike te debatit shqiptar, per mua eshte i pavendte dhe qe harxhon shume energji, edhe vetes, edhe kundershtareve te tij.

Lubonja mendon se perballe nacionalizmit, ne duhet te vendosim nocionin e qytetarise. Jam dakort me te. Nje qytetar i ndershem qe e do vendin e vet, eshte zgjidhja jone. Nje qytetar qe respekton ligjet e vendit, qe nuk e sheh tjetrin nga leckat, lekura, apo theksi i zanoreve. Nje shoqeri qytetare qe ka bere paktin e jeteses bashke, te gjithe : katolike e ortodokse e muslimane, shqiptar e malazez e gorane e gollobordas e vllehe e greke e rome e ç'te kete aty. Nese edhe ne, edhe Lubonja arrijme te perfytyrojme nje shoqeri te tille, jam i bindur se edhe frikat e Lubonjes do te largohen dhe mbase do t'i largohet retorikes se qortimit te gjithçkaje qe ka te beje me krenarine shqiptare.

Me nje fjale : edhe ai, edhe ne, do t'i zbusim fjalet, dhe aq me mire per te dy.  

Hurbinek, përshëndetje! Që Lubonja ja ka sjellë Kadaresë në majë të hundës me akuza të stisura dhe madje fyerje, kjo nuk vihet në dyshim sepse haset në disa shkrime të tij, por pse të mos i lejohet shkrimtarit të përdorë fjalën fyese, Zuzar (të cilës unë nuk ja di kuptimin e mirëfilltë, por e kam marrë siç e kanë marrë të gjithë). Shfleto publiçistikën e hershme të Faik Konicës, "Albania"-n dhe do ta ndeshësh rëndom. Keshtu u drejtohej beu Konica gjithë atyre që e përgojonin. Dyshoj madje se Kadare e ka të huazuar prej tij. Nëse ja kemi lejuar Konicës, edhe Kadareja le të jetë i lirë ta përdorë, sepse e përdor ndaj një nihilisti, i cili nxin gjithëçka dhe orvatet të konkurojë në shoqërinë civile shqiptare, jo vetëm me lëvrimin në letrat, por dhe me burgun që ka bërë.

 Gjithë ç'ka sillni si përvojë të zbulimit e demaskimit të holokaustit, ndonëse kërkon fonde, është e qartë, shumë e drejtë dhe duhej të ishte ndërmarrë me kohë nga Republika e Kosovës. !0 mijë të vrarë në genocidin 1998-1999 dhe qindra-mijra shtëpi të djeguara e nuk u ngrit asnjë komision, ndërkohë që serbët dhe rusët ja kanë mbrritur të ngrenë e të fillojë në emër të OKB-së e Gjykatës Ndërkombëtare një komision prej 20 anëtarësh. të cilët duhet të zbulojnë nëse shqiptarët u kanë hequr ndonjë veshkë serbve?!

po ky femiu 2 vjec, nga na doli, pastaj ne sikur kishim vetem pese... tha ushtari qe pas 4 vjet sherbimi u kthye ne shtepi.

lene ket, gjynaf, se esht i vogel - qe pergjigja.

Petro,

Bere mire qe permende Konicen. Publicistika e tij nuk eshte gjithmone e shkelqyer. Ka shkrime shume te mira, e ka me pak te mira. Mendoj se "nervozizmi" i Konices, nje lloj shperfillje "aristokratike" qe kishte ndaj bashkebiseduesve te vet, nuk jane ne nderin e tij. Fjala "zuzar" nuk eshte nje fjale e denje as per gojen e Konices, e as te Kadarese. Sepse fundja, perse "zuzar" e jo "mut muti", siç thoshte Hoxha, krejt i rrjedhur. Shkrimtaret dhe ata qe jane intelektuale te mirefillte, duhet te dine qe te mos e kalojne njefare pragu. Eshte me e ndershme te thuash : Lubonja eshte treguar i pandershem me mua, ka shpifur ndaj meje, sesa rri e gjen banalitete rrugesh. Gazetaria dhe debati shqiptar ka kohe qe noton ne kete lloj mjedisi. Gjithandej ka nje anti-kulture qe percillet nga vete ata qe i akuzojne te tjeret per "katundare te pagdhendur". Kjo s'shkon. Rasti me i fresket ishte perplasja Cupi-Zaloshnja, ku qe te dy, kaluan çdo lloj caku.

Nje nihilist nuk luftohet duke e cilesuar zuzar apo horr. Nese dikush ka shpifur ndaj meje, si demokrat qe jam, une s'kam pune as me zuzarine, as me horrllekun, por kam pune me organet e drejtesise. Paraqes proven materiale ku tjetri ka shpifur, dhe pres denimin e tij. Te jesh i sigurte se s'do te kete here te dyte. Mirepo kete gje, une s'kam degjuar ta kete perdorur dikush atje. Njerezit e shajne dhe akuzojne njeri-tjetrin me gjithfare epitetesh : kriminel, hajdut, mashtrues, satrap, e nga me te ndryshmet (pyesni Edi Ramen, ai ka mbushur faqe te tera me sinonime rrugesh). Dhe askush s'shkon ne gjykate qe ta beje tjetrin shembull.

 Lubonja vjen nga nje familje vllahe (deri ne te dhenat e fundit), qe ne nje çast apo tjeter te historise ballkanike, eshte rreshtuar krahas nje popullsie shqiptare. 

Kam degjuar qe Lubonja eshte me origjine nga nje nga fshatrat e Kurveleshit (Fterra a Corraj).

Ca thua ti o, ku di kurveleshi te nxjerr te tille zvarraniker?

Jo por te tille zvarraniker nuk xjerr. Nuk ka nga ti nxjerr me vjen keq... dhe sa per dijeni une nuk jam nga kurveleshi. Ti si njohes i shqiptareve qe je duhet ta dish, ja pyet veten, te duket gje si nga kurveleshi Lubonja?

Shiko mendimi jot per Lubonjen eshte i joti, dhe jo detyrimisht i imi apo i te tjereve.  Se dyti, une e shikoj si absurd nocionin se x apo y krahine nuk mund te nxjerre "zvarraniker" (cfaredo kuptimi paste ky cilesim). Ky nocion me duket mistifikim banal apo krahinarizem meskin.  Se treti, sic thashe me siper, kjo mbi orgjinen e Lubonjes eshte thjeshte e degjuar dhe jo ndonje faktim gjenealogjik.

Pakapo une te jap nje fakt, pastaj se e beson apo jo pune per ty. Edhe ne pac tjeter mendim prap pune per ty. Une po te them qe kurveleshi nuk nxjerr zvarraniker te tille, deri me sot nuk ka bere vaki, ja me jep nje shembull.  Sa per origjinen pastaj ke fshat me emrin Lubonje. Se cfar fshati eshte dhe ku bie gjeje vete. 

Nuk me dhe ndonje fakt, thjesht nje paragjykim pozitiv ne trajten absolute.  Eshte njesoj sikur te thuash qe mati nxjerr vetem xhandare, myzeqeja nxjerr vetem frikacake apo mirdita vetem trima.

Une nuk permenda "VETEM", pasi kurveleshi nxjerr lloj lloj njerezish. Une thash qe Lubonjen nuk e nxjerr dot kurveleshi, edhe te doje. 

Kurveleshi nxjerr lloj lloj njerzish por Lubonjen s'e nxjerr dot... Thua se Lubonja te jete gogol...

pse harxhoni kot muhabetin.babai i lubonjes ka lind ne Elbasan.mendohet familja te jete me origjine vllehe.po s'ka rendesi.muhabet kot.

Jo nuk nxjerr njerez te shkolluar qe ti dedikojne energji antishqiptares. Do te ishte shume paradoksale. Ndonje idiot analfabet qe mund te thote nje llaf nga injoranca edhe mund te kete, por intelektual dhe figure publike qe te dale te fyeje Shqiperine dhe shqiptaret nuk ka, sepse do te ishte ne kundershtim me formimin familjar dhe individual te asaj krahine.

Pra asnje person nuk devijoka nga formimin familjar dhe individual te asaj krahine?

Per mua, cdo kurveleshas qe ju bashkua komunisteve me vetedije te plote (pra jo i mashtruar) eshte dhe mbetet antishqiptar par ekselence.

Mnjf ketu deshe te dilje ti? Ne nje vryme i bie... vari lesht e kam une fajin qe merrem me ty. Nuk e dija qe ajo gjysme e kurveleshit qe rroku armet e beri kete nga ndjenja e anti-shqiptarizmes, tani e mesova. Ca sna degjojn veshet....

Kurse keta qe u liruan nga renia  ekomunizmit e tregojne sa shume e duan Shqiperine, kur kosovaret therreshin benin artikuj sesi sduhet te na dhimbsen dhe aq shume se jan tjeter kombesi, se si paskan vrare cifut, se si e se si..... asnje llaf te vetem kunder pushtuesit apo dores vrastare te shqiptareve. Ketij i them patriotizem une.

Me nje fjale une doja te dilja qe nuk mund te flasesh ne menyre absolute (pozitive a negative) per filan apo fistek krahine.  Po vari o lesht sa ti duash, fajin e ke qe s'kupton ca them une dhe mos shtrembero ato qe them une sepse e cilesova sakte pjesen me vetedije te plote.

S'e di per ke e ke fjalen kur thua keta qe u liruan e shkruanin se s'duhet te na dhimbsen aq shume kosovaret.

 

Se si flas une eshte pune per mua. Ta kam then edhe me lart une te them nje fakt, ti po deshe besoje po deshe mos e beso, po deshe jep dhe opinionin tend, por ti vet ngjitesh si rrodhe nga pas e pastaj do te dalesh se s'ben tek Miladinet edhe sikur tema te jete per molle apo raki Skrapari. Tani boll u zgjata, kam thene ckam pas per te thene, dhe po e perseris edhe njehere, jo kurveleshi por e gjith laberia nuk nxjerrin dot Lubonje. Nuk ka qofte nje familje te vetme qe te nxjerr te tille intelektual antishqiptar ne laberi. Tani po deshe leri lodrat me mua, po ke ndonje opinion tendin thoje vlla, une ste ngjitem si rrodhe, po ske mua lem rehat, keshtu e mendoj une. Shendet.

Po fol o si te duash vetem mos shtrembero ate qe them une.  Une tu ngjita si rrodhe? He c'qyfyre qe ka me ty, se ishe ti i pari qe postove posht postimit tim.  Keto derdellitjet pastaj se ku dua te dal jane te kota se une ta shpjegova konceptin pa permendur ndonjehere Miladinin.  E mora vesh c'thua ti e tani jo vetem Kurveleshi por dhe gjithe Laberia s'ka asnje familje te vetme qe te nxjerri antishqiptare.  Lab jam vete e prap s'e bej ate pohim absolut.  Ky sic thashe eshte krahinarizem meskin.  Keshtu thua ti, keshtu thot nje Myzeqar, Kosovar, Mallakastriot, Dibran etj etj.  Pse? Sepse eshte krahina ime e krahina ime nuk nxjerr antishqiptare. smiley

Te drejte ke, jan te gjithe miladin popovicer.... 

Une mendoj qe ky muhabet s'ka sens.Duhet te evitoni pergjithesimet e cdo natyre.Pse nuk fokusoheni me mire tek intervista e Kadarese?Do ishte me funsmiley

OBOBOBOBOBO, aman mo te bera nje lutje, mos i dhit te gjitha temat me keto carcafet qe me duken si gazeta arabesh. Po te merr dhe Petrua seriozisht, ja dal nja nje jave....smiley

Jam dakord me vërejtjen e Petros. Nuk dua të legjitimoj përdorimin e shprehjeve fyese (më shumë përbuzëse, sesa fyese), por përdorimi i kësaj shprehjeje nga ana e Kadaresë për Lubonjën, sikurse dhe cdo lloj epiteti i Lubonjës për Kadarenë nuk ngre peshë. Përbuzje të tilla, të shprehura publikisht nuk kanë peshë. Ajo cka ndjekin lexuesit e të dyve janë analizat e tyre. Për më tepër që fjala ‘zuzar’ ka njëfarë ngjyrimi pozitiv. Do të thoja që është dikush që përdor marifete të vogla për të arritur një pikësynim të caktuar. Jemi në terrenin e etikës, në të cilën askush nuk mund të bëhet flamurmbajtës. Jo vetëm kaq. Do të thoja gjithashtu që zuzari luan me zaret e të tjerëve. Është ai që nuk luan zaret e tij. Është ai që ia hedh pa lagur. Mendoj, që një zuzar është një lloj fitimtari. Është një i pandëshkuar. Mendoj, se Lubonjën vetëm të pandëshkuar nuk mund ta quash. Zaret e tij i hodhi madje dikush tjetër. Mendoj se është një shprehje e pavend.

Lubonja ja cjerr masken rendshem fodullekut e krekosjes ballkanase ndaj se honepsin dot njerezit qe akoma mendojne se shpata e skenderbeut ishte 2 metra dhe kerthiza e botes e ka fillimin ne shqiperi.

Po sigurisht Lubonja eshte 2 metra dhe nderkohe eshte kerthiza e botessmiley

 Po pse mor romak, ende mbi legjendat e shpatës dhe kalit të Skënderbeut do i ndërtojmë qendrimet? Ka ca gjëra mbi të cilat nuk mund, mender të dh*esësh, siç bën Lubonja, që janë kombi, atdheu me simbolet kombëtare dhe racën që e ke në zinxhirin e ADN-së dhe duhen 33 mijë vjet për t'ja ndryshuar kodin. Duhet të mos kesh respekt për veten që të përçmos e të flasësh tërë kohën keq, jo për Kadarenë, por për vendin tënd. Vetëm kur nuk e konsideron të tillë, atdheun tënd, atëhere fillon e vjell vrerë.

 Po të sjell në vemëndje një shkrim të Lubonjës para rreth një viti te "Panorama", në të cilën provokonte dhe spekullonte me çështjen e ashtuquajtur "Trafik i organeve". Pasi theksonte me forcë se sa të drejtë kishte Dik Marti, na drejtohej të gjithë neve, gati-gati, sa nuk na thosh, "pse nuk pranoni se jeni fajtor, pranoni që keni bërë trafik, pranoni...". Ky inatçor, të thuash se vetëm ai vuajti, e përdor burgun (si bir i një prej hierarkve të lartë komunistë) si koracë për t'u mbrojtur nga sulmet e drejta. Të marrësh atë nën sqetull, siç veproni ju është një dhuratë që dëshmon se çfarë anarkie e çoroditje sundon në mendim tek shqiptarët.

 Lubonja (nuk e kam të qartë kur e provokoi konfliktin me Kadarenë) ka patur gjithmonë probleme me kujtimin, famën dhe pozitën morale të Kadaresë në shoqërinë shqiptare. Vazhdimisht ka qenë i terrorizuar se mos vepra e tij mitizohet, ndaj për veprën letrare të shkrimtarit, por dhe për jetën e tij, ka bërë parreshtur interpretime denigruese. Jo pak herë, me synim denigrimin e Kadaresë, ka flirtuar me kë ka mundur, me serbë, francezë, rusë, Trebeshinën, Dushin e çdo individ tjetër tek i cili zbulonte ekzistencën e xhelozisë ndaj një më të miri. Kudo në botë është proverbiale cmira dhe armiqësia që përjetohet në botën e lëvruesve të letrave, por këtu u mëkatua tej tërë parashikimeve. Lubonja është një mes syresh, po më tipiku. 

 Mbrojtja e kadaresë, nga ata që duan, i bënë nder këtij vëndi. Kaq di të them.

shume mire ja ka bere lubonjes ,dhe duke e quajtur zuzar i eshte drejtuar me kete fjale gjithe mendimit lubonjisto-sorrosist qe drejton shqiperine.lubonja eshte ombrella ideologjike e salizmit dhe antishqiptarizmit.

e mo se nje cop det qe s'ka as peshk dha-tha per detshitesin.

nje njeri i kompleksuar si gjithe integrimsat ,te cilet duke u distancuar nga shqiptarizmi kujtojne se zbardhen

Çiban! (por jo i huaj kësaj here).

 

ZUZAR m. sh. shar.

Ai që sillet kot rrugëve e bën punë të këqija, rrugaç; ai që fut hundët kudo; ai që shkon shumë pas grave; njeri i poshtër. Ç`bën ashtu more zuzar?

kete thote fjalori shqip-shqip.dhe smajli per mirsjellje ska perdorur as sinonimin, as fjale te ndyrasmiley

''rrugaç; ai që fut hundët kudo; ai që shkon shumë pas grave; njeri i poshtër. Ç`bën ashtu more zuzar?

por  ndonjeher  thuhej edhe me perkedheli:  ''lage  gërmazin  more zuzar...., more bilbilgjyzar..smiley

 

p.s  se desh harruam, varianti femeror i zuzarit, eshte  zuske..smiley

Une nuk e di si e ka thene Kadareja,por mqs mamaja ime ishte nga i njejti qytet, e perdorte kete fjale ne kuptimin me te keq kur donte te shante njeri, nqs ne ofendimet jo vetem per kete rast, na duken normale si ndodh shpesh ketu nga peshq te "nderuar" ,ne s'do behemi njerez asnjehere po s'kuptuam qe nje shoqeri civile bazohet tek respekti per tjetrin!

sharje mund te behet çdo fjale ne kuptim te dyte te trete ose te katert. 

derr, qen, pule, lepur, breshke, etj, etj. 

mendoj se kadareja do e ket perdor ne kuptim te pare te saj fjalen zuzar. 

Eshte interesant se disa nga ata  qe bejne apologjine e Lubonjes, mund te mos jene dakort me kendveshtrimin dhe qendrimin e tij per shume ceshtje por i shkelin syrin Lubonjes per kritiken qe i ben Kadarese si perfaqsues i socrealizmit dhe shkrimtar i oborrit.

Poshte Enveri te q.fsha Shqiperine.

shkrimtare te oborit kane qene shkrimtaret me te medhenj qe njeh bota. 

oborri i shpall si te medhenje

kane ngelur dhe sot si te tille, megjithese obori nuk ekziston me. 

Spiritus,

Shpresoj te mos e kesh pasur per mua ate "apologjine". S'i bej apologji askujt, jam munduar ta shoh Lubonjen dhe Kadarene siç jane, secili me te mirat dhe te keqijat e veta. Nuk besoj te kete nje Kadare monolitik, ashtu si nje Lubonje te tille. Jane shumefaqesh. Problemi nuk eshte qe Lubonja te shaje Kadarene dhe Kadareja Lubonjen, por te mundohen te marrin vesh njeri-tjetrin.

Nese Lubonja has ne ca kundershtime (nganjehere me shume te drejte), duhet vrare mendja se perse. Une nuk besoj ne teorine e nje Lubonje antishqiptar. Besoj me teper ne nje Lubonje qe nuk i nuhat mire disa raporte, qe ngaterrohet ne disa çeshtje perparesish, e pse jo (por per kete s'mund t'i veme faj, se eshte diktatura ne kete mes) njefare mangesie ne kultivim. Kete nuk e kam ne menyre zhvleresuese, nuk bej aluzion as per zgjuarsi te kufizuar, por mendoj se 17 vjet ne burg, kane dhe ato pasojat e veta. Kur vete ne te "liret" ishim aq te pagdhendur ne çdo lloj fushe shoqerore (filozofi, letersi, sociologji, psikologji), perfytyro tani per dike qe ka ndenjur 17 vjet i mbyllur pa asnje lidhje me boten.

Por edhe Kadare, kur permend "zuzar" (qe Xheni ka plotesisht te drejte), duhet te pyesim veten : nga i vjen kjo shtytje ? Mbase e kam shume gabim, por mund te jete nje shartim franko-shqiptar. Shqiptar sepse sharje te tilla i kemi ne maje te gjuhes, duke ia nisur qe nga komisaret politike qe diskreditonin poshtersisht viktimat e lidhur me zinxhire, por edhe francez sepse ketu, fjala "con", perdoret me teper se rregullisht. Megjithate, ne nivele te tipit Kadare, kjo fjale degjohet shume rralle.

ti e ke gabim se 17 burg te bejne mire sikur te jesh gatuar te besh mire (dostojevski ka bere me pak se kaq dhe beri vepren qe beri). problemi i lubonjes eshte paaftesia per te qullos diçka me vlere te vertete (ne burg gjithashtu e futen kot, per llafe kafenesh, asnjegje konkrete prej te themi disidenti te vertete politik). ne merret me te tjeret, ose me debate qe krijojne veçse polemike ose provokim. po keshtu bejne dhe gjithe artistet e dobet. 

Po pikerisht pra, ngaqe ka bere 17 vjet KOT, ka mbetur nje traume. Se t'i besh 17 vjet plot, i jep drejtim, ke marre ç'meriton, dhe e fle mendjen. Por kur rri 17x365 dite duke menduar : more po ç'dreqin me ndodhi ?

Sa vjet burg beri Dantès, e s'merrte vesh nga i kishte ardhur ? Po kur doli, ç'beri ? U hakmor. Sepse e gjithe ndrydhja, i gjithe presioni ne tru duke menduar dite e nate, pourquoi ? pourquoi ?, duhet te dale diku. Po me te burgosurit tane ? U hakmoren ? E shkarkuan mllefin ? U ndoqen me celula psikologjike, me psiko-terapeute ? As strehe s'iu dhane. Eshte shume lehte te flasesh kur s'i ke provuar vete keto lloj pervojash te tmerrshme.

 

Hurbinek,

Te them te drejten mora shkas nga komenti  yt por pa nenkuptuar vecanerisht ty ne ate grupimin qe une konstatoj ne komentet e bera ketu ne ppu por edhe ne shtypin e shkruar. Sipas meje , ky grupim perbehet nga dy kategori :

-Antikomunistet atdhetare te cilet pergjithesisht jane skeptike ndaj vlerave te Kadarese si shkrimtar dhe mospajtues ne shume ceshtje ndaj Lubonjes.

-Antikomunistet nacionaliste te cilet jane te dyzuar me Kadarene, urrejne Lubonjen, ndresa vllehet i shikojne si "shqipfoles".

Pajtohem  pergjithesisht me ty ne analizen qe i ben profilit te Lubonjes dhe jam kunder etiketimit te tij si antishqiptar.  Por i ke bere nje "mbrojtje" te keqe, sipas meje, kur i meshon asaj "njolles se erret"-17 vjet burg. Pa diskutim qe burgu eshte nje traum por ka qe ja dalin, ka qe dalin me pasoja te renda traumatike. Ti le te kuptohesh qe Lubonja per shkak te kesaj traume ne jeten e tij eshte:

-i cekuilibruar dhe per pasoje nuk eshte ne gjendje te vendosi perparesite ne kritiken e tij

-ka mllef dhe kjo ja erreson arsyetimin.

Nderkohe burgu nuk duhet marre apriori (ne kete rast aposteriori) si burim traumash dhe crregullimesh mendore.Ka plot shembuj me ish te burgosur politik te cilet nuk jane ndikuar ne sjelljen dhe arsyetimin e kthejellet nga kjo eksperience e hidhur. Mandela dhe Havel jane dy shembuj te spikatur.Por pse jo edhe Arbnori, i paqte brenda profilit te tij antikomunist.

Fakti qe vjen nga nje "kulture e kufizuar" per mua nuk eshte percaktues. Ka me dhjetra shembuj ku  njerzit me mendje te hapur i kapercyen kufizimet kulturore dhe "kohen e humbur".Lubonja per mua mbetet nje nga te paktet publiciste me horizont kulturor, i mprehte, me doza nihilizmi  dhe kriticizmi te kthyer shpsh si qellim ne vetvete(dhe i hidhet natyrisht).

Per tu kthyer tek raportet Kadare-Lubonja. Lubonja eshte kategorik ne vleresimin e Kadarese-shkrimtar ndihmes i Partise. Vepren e shkrimtarit e gjykon ne dy plane :te infektuar nga ideologjia komuniste dhe nga nacionalizmi.Nderkohe Kadare ne librin "Mosmarrveshja " i kushton faqe te tera "cmitizuesve", "albanologeve te rinj" dhe i kualifikon si "shqiptarofobe te semure".Pertej etiketimeve te tipit "zuzar" (krejt e panevojshme per nje shkrimtar kalibri qe zoteron armen e kritikes por jaqe nxjerr koken gjirokastriti poshte lekures se shkrimtarit te iluminuar).Ti besoj e ke lexuar "Mosmarrveshjen", e mirekupton shqiptarine refrektare te Kadarene  apo justifikon Lubonjen cmistifikues?

Kush e shpiku ate Xhibonjizmi ... I modh vallaj smiley Po e konkuron nje nivel tjeter Hurobonjizmi me nderlikime nikesh te tjere  .... Individe qe nuk njohin as Shqiperine as Vllehet as Origjinat e tyre te ngulimeve ne Shqiperi , qe nuk dine as fshattrat Lubonje sa jane smiley...Po kur i ke rene ne KOKE i nerumi Spiritus !!!!!!!!!

Po kur japin edhe Udhezime per Kosoven ????? Ore ky PPU eshte fantastik . Rrofshi sa malet te nderuar Admin !

Fshatra ka dy qe di une. Por ky nuk eshte vetem nga njeri, nuk eshte dot nga te dy pernjeheresh apo jo.

Shiko 1ora nuk du te komentoj  te njeten teme me JU sepse shpesh je i Derstiles ose si ai qe u hedh Lopeve Ushqim ne NRGJ . Ne qoftese nuk je i njeti me NIk tjeter " qe ta hudh mer Jahu " qe kundershton veteveten dhe "jep kontribut "  , i gjithe palacolleku qendron tek biseda me bebusher .

Falemnderit qe me keqmirkupton dhe nuk kam nevoje te me sqarosh se "thashe ashtu po nuk thashe keshtu " I vleresoj me te meta mendore ose "shkarje ledhi "  ata qe vijne me 100 postime mbrapa per te thene "lexome mire , mos me ndrysho kuptimin " ose varianti Hurobonjizem qe sqaron me 100 postime se c'ka dashe te thote ne te Parin !

E meqe jemi tek Xhibonjizmi une kam te njejtin mendim me Spiritus . Ai eshte me cilesor se une dhe mund te komentosh me te .

Prape falemenderimne !

Vende vende te mora vesh idris smiley

 

O gerxho idriz murrizi qe s'le njeri pa marre ne goje e pa perqeshur si ato plakat turtullesha qe rrine e pergjojne dinjane ballkoneve duke pire kafe turke apo mbrapa perdeve te penxhereve duke tjerrur furken me lesh.

Interesant ketu tek peshku. Me shume Ju ka bere pershtypje ; DY zuzaret qe ka permnedur Kadareja, se sa thelbi i pergjigjeve dinjitoze qe ka dhene Kadareja! smiley

thelbi i pergjigjeve eshte marre parasysh ne 40 komentet e para,pranej i vdiq nona muhabetit dhe mas te dyzetave maroi zijasmiley

Për të komentuar tek Peshku pa ujë, ju duhet të identifikoheni ose të regjistroheni (regjistrimi është falas).